Farklı kategorilerdeki bayan basketbolcuların somatotip özelliklerinin sedanterlerle karşılaştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, BEDEN EĞİTİMİ VE SPOR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2000
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEBNEM UZUNGÖRÜR
Danışman: MEHMET GÜNAY
Özet:99 6. ÖZET Bu çalışmanın amacı 1999-2000 sezonunda Türkiye Bayanlar 1. Basketbol liginde oynayan bayan basketbolcular, ayrıca genç ve yıldız kategorilerinde olan bayan basketbolcularla, bu yaş kategorileriyle aynı yaş gruplarında olan sedanterlerin somatotip özelliklerinin belirlenmesi ve ilgili literatüre göre durum tespitinin yapılmasıdır. Büyük bayan sporcu grubu 1. ligde basketbol oynayan bayanlardan, genç ve yıldız basketbolcu gruplar bu takımların alt yapısından oluşturulmuştur. Büyük bayan sedanter grubunu ise Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulunda öğrenim gören aktif spor yapmayan öğrenciler, genç ve yıldız sedanter grubunu Ankara'da bir devlet lisesinde öğrenim gören bayan öğrenciler oluşturmuştur. Her grup 12 kişiden oluşturulmuş olup toplam 72 gönüllü ve sağlıklı deneğin katılımı sağlanmıştır. Deneklerin yaş, boy uzunluğu ve vücut ağırlığı ortalamaları büyük bayan sporcularda 23.417±4.75 yıl, 177.291±9.406 cm, 71.875±7.763 kg., büyük bayan sedanterlerde 21.25±2.490 yıl, 168.583 cm ±6.459 cm, 55.583±6.067 kg., genç bayan sporcularda 17.25±0.965 yıl, 171.751 4.882 cm., 65.5±7.609 kg, genç bayan sedanterlerde 17.75±0.452 yıl, 161.916±5.125 cm., 53.166±4.407 kg., yıldız bayan sporcularda 15.0±0.738 yıl., 168.083±5.759cm., 59.5±6.215 kg, yıldız bayan sedanterlerde 15.166±0.717 yıl, 164.5±6.288 cm., 54.416±5.775 kg. dır. Standart alan ve laboratuvar testleri deneklerin fizik yapılarının belirlenmesi için uygulanmıştır. İstatistiki değerlendirmelerde ANOVA testi kullanılırken, gruplar arasındaki fark tespitinde ise TUKEY testi kullanılmıştır. Grupların boy uzunluğu ve vücut ağırlıklarına bakıldığında sporcu grupların sedanter gruplara göre daha uzun boylu ve daha fazla vücut ağırlığına sahip olduğu bulunmuştur. Gruplar arasında vücut yoğunluğu bakımından anlamlı farklılık elde edilmemiştir (p>0.05). Yağsız vücut ağırlığı ve vücut yağ ağırlığı bakımından sedanter gruplar, sporcu gruplara göre anlamlı derecede daha düşüktür (p<0.05).100 Vücut yağ yüzdesi ortalamaları büyük bayan sporcularda %17.875±2. 14, büyük bayan sedanterlerde % 16.628, genç bayan sporcularda %16.329±4.975, genç bayan sedanterlerde %16.888±1.46 yıldız bayan sporcularda %17.223±2.177, yıldız bayan sedanterlerde %16.252±3.373 bulunmuştur. Elde edilen vücut yağ yüzdesi ortalama değerleri bayan sporcular için normal kabul edilebilecek sınırlar içerisinde olduğu görülmüştür. Gruplar somatotip bakımından karşılaştırıldığında sporcuların mezomorf, sedanterlerin ektomorf puanlarının daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Somatotip puanları ortalamaları büyük bayan sporcularda 2.475±0.495, 3.653±0.892, 2.056±1.049, büyük bayan sedanterlerde 2.19±0.403, 3.235±0.86, 3.789±0.505, genç bayan sporcularda 2.413±0.401, 3.517±0.821, genç bayan sedanterlerde 2.151±0.288, 2.708±0.601, 2.96±0.695, yıldız bayan sporcularda 2.496±0.577, 3.361±1.011, 2.809±0.88, yıldız bayan sedanterlerde 2.222*0.288, 2.72±0.798, 3.126±1.01 bulunmuştur. Araştırmada sonuç olarak, bayan basketbolcuların mezomorfık-ektomorfi olduğu tespit edilmiştir. feKÜMAKTASVON MERKEZİ