Sıçanlarda etanolle oluşturulan gastrik mukoza lezyonları üzerine K+ kanal açıcılarının etkileri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1999

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: R. ÖZHAN İLTER

Danışman: FATMA AKAR

Özet:

58 VI. ÖZET Konsantre etanolun orogastrik olarak deney hayvanlarına uygulanması gastrik mukozada yaygın hiperemi, nekroz, ödem, ve hemoraji ile karakterize lezyonlara neden olmaktadır. Mukozal lezyonlarm birkaç dakika içinde ortaya çıktığı ve bir saat içinde maksimum düzeye ulaştığı bilinmektedir. Bu çalışmada, sıçanlara orogastrik olarak absolü etanol (lml/200g) verilmesiyle oluşturulan gastrik hemorajik lezyonlar üzerinde Katp kanal açıcıları diazoksid (10mg\kg ve 30mg\kg) ve kromakalim'in (0.1mg\kg ve 0.3mg\kg) doza bağımlı olarak etkileri incelenmiştir. Çalışmada ayrıca prostaglandin analoğu misoprostol'ün (200|ig\kg), Ffe-reseptör antagonisti simetidin'in (100mg\kg), nonselektif muskarinik reseptör antagonisti atropin'in (10mg\kg) ve Ca+2 kanal blokörü nifedipin'in (16mg\kg) etanol ülseri üzerindeki etkileri de incelenmiştir. İlaçlar, etanol uygulamasından yarım saat önce oral ya da i.p. olarak uygulanmış ve sıçanlar etanolun verilmesinden bir saat sonra öldürülerek oluşan gastrik lezyonlarm alam (mm2) belirlenmiştir. Katp kanal açıcısı diazoksid, doz bağımlı olarak, gastrik lezyon alanını kontrol grubuna göre istatistiksel anlamlı olarak azaltmıştır. Kromakalim ise 0.1mg/kg dozunda lezyon alanını değiştirmemiş ancak 0.3mg/kg dozunda istatistiksel olarak anlamlı azalmaya neden olmuştur. Çalışmada incelenen diğer maddeler de etanolun oluşturduğu gastrik lezyon alanım önemli ölçüde inhibe etmişlerdir.59 Katp kanal açıcısı diazoksid ve kromakalimin, konsantre etanolun oluşturduğu gastrik lezyonlar üzerine koruyucu etkisinin mekanizması henüz bilinmemektedir. Diazoksid ve kromakalim'in bu koruyucu etkileri asit salıverilmesinin inhibisyonu, gastrik mukozal kan akışının artması, kan glukoz düzeyinin yükseltilmesi, gastrik hiperkontraksiyonun azaltılması ve nötrofîl fonksiyonunun engellenmesi gibi çeşitli mekanizmalarla ilişkili olabilir. Kromokalim'in düşük dozlarıyla koruyucu etki göstermemesi, etkin konsantrasyon için ilacm gerekli absorbsiyonunun yetersizliği ile ilgili olabilir. Sonuç olarak, K+ kanal açıcısı ilaçlardan kromakalim ve diazoksid etanol ülserinde, ülser tedavisinde kullanılan ilaçlara yakın düzeyde koruyucu etki göstermektedir.