Türkiye'nin Makroekonomik Göstergeleri ile Yurtiçi Tasarrufları Arasında Gri İlişkisel Analiz


Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2016

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Engin Duran

Danışman: DİYAR AKAY

Özet:

Türkiye'nin makroekonomik göstergeleri ile yurtiçi tasarrufları arasındaki ilişkinin saptanması ve tasarruf oranlarının gelişiminde hangi göstergenin daha belirleyici olduğunun tespiti ülkemiz ekonomisi için giderek önem arz eden konular arasında yer almaktadır. Bu çalışmada da söz konusu ilişki dereceleri belirlenmiş ve sonuçlar değerlendirilmiştir. Çalışmada ilişkinin incelenmesi amacıyla gri ilişkisel analiz kullanılmıştır. Analizde entropi yöntemi ile göstergelerin içerdikleri bilgi düzeylerine göre ağırlıkları belirlenmiş ve göstergeler gri ilişki derecelerine göre sıralanmıştır. Çalışma 1990-2014 dönemi verilerini kapsamakla birlikte, veri seti uygulamada 2001 krizi öncesi ve sonrası dönem olmak üzere iki ayrı döneme bölünerek kullanılmıştır. Analiz sonucunda referans seri olan yurtiçi tasarruf oranı ile makroekonomik değişkenlerin entropi yöntemi ile ağırlıklandırılmış gri ilişki dereceleri incelendiğinde, 2001 öncesi dönemde işsizlik oranı, kişi başına gayri safi yurtiçi hasıla büyümesi ve cari denge oranının ilişki derecesi görece yüksek makroekonomik göstergeler olarak öne çıktığı görülürken, 2001 sonrası dönemde cari denge oranı, gayri safi yurtiçi hasıla büyümesi ve kişi başına gayri safi yurtiçi hasıla büyümesi yüksek ilişkiye sahip göstergeler olarak tespit edilmiştir. Söz konusu göstergelerin hem kamu hem de özel tasarrufları etkileyen farklı unsurları bulunmakla birlikte yurtiçi tasarruf oranının artırılması amacıyla oluşturulacak politikalarda bu göstergeler üzerine yoğunlaşmanın daha iyi sonuçlar sağlayacağı değerlendirilmiştir.