Prediyabetlilerde telerehabilitasyon ile hastane merkezli aerobik egzersizin glisemik kontrol ve aerobik kapasiteye etkilerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: CEMRENUR ÇİSE GÜNGÖR
Danışman: ÜLKÜ NESRİN DEMİRSOY
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı, prediyabetlilerde telerehabilitasyon temelli egzersiz programı ile merkez tabanlı egzersiz programının etkilerini birbirleriyle ve kontrol grubuyla karşılaştırmaktır. Çalışmaya OGTT sonuçlarıyla prediyabet tanısı almış toplam 42 birey dahil edildi ve katılımcılar telerehabilitasyon (TELE), merkez tabanlı egzersiz (MTE) ve kontrol (KONT) gruplarına ayrıldı. MTE grubundaki katılımcıların yürüyüşleri hastanede, gözetim altında yürüyüş bandında uygulandı, TELE grubundakilere ise kalp atım hızı sensörü içeren göğüs bandı teslim edildi ve evde veya diledikleri ortamda, belirlenen hedef nabız aralıklarında yürüyüş yapmaları talimatı verildi. Bu gruptaki katılımcılar haftada 2 gün arandı, yürüyüşleri hakkında geri bildirim sağlandı. KONT grubundaki katılımcılara ise düzenli yürüyüş yapmaları önerildi; ancak gözetim uygulanmadı. Tüm katılımcıların yürüyüşlerinin 30'ar dk, haftada 5 gün, 3 hafta boyunca sürmesi planlandı. Başlangıçta ve 3. haftanın sonunda; OGTT ile hesaplanan eğri altında kalan (EAA), açlık/tokluk glukozu, HbA1C HOMA-IRi VKİ, KPET ile değerlendirilen VO₂max, VO₂AT , KHT,OUES, VO₂HR parametreleri ve SF-36,PUKİ anket skorları kaydedildi. Üç haftanın sonunda, MTE ve TELE gruplarında metabolik ve fonksiyonel parametrelerde anlamlı iyileşmeler saptanırken, KONT grubunda tokluk glukoz düzeylerinde olumsuz değişim gözlendi. Gruplar arası karşılaştırmalarda EAA, HbA1c, tokluk-açlık glukozu ve VO₂max parametrelerinde, SF-36 enerji, PUKİ ve VKİ değerlerinde her iki müdahele grubunun KONT grubundan daha iyi sonuçlar gösterdiği saptandı. TELE grubu SF-36 genel sağlık algısında; MTE grubu ise VO₂AT ve KHT parametrelerinde KONT grubundan daha iyi sonuçlar sergiledi. Değerlendirilen parametrelerin hiçbirinde MTE grubun TELE grubuna üstünlük sağlamadı. Sonuçlar, telerehabilitasyon temelli egzersizlerin merkez tabanlı programlar kadar etkili olduğunu ve rutin önerilere uyumda zorlanan prediyabetliler için güçlü bir alternatif sunduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Prediyabet, Telerehabilitasyon, Egzersiz Tedavisi