Eozinofilik gastrointestinal sistem hastalıklarında klinik izlem


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BETÜLHAN SÖNMEZ BÜYÜKSAYIN

Danışman: Ödül Eğritaş Gürkan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Primer eozinofilik gastrointestinal hastalıkları eozinofiliye sebep olan ikincil duurmların (gastroözefagial reflü, ilaçlar, malignite, paraziter enfeksiyonlar, crohn, ülseratif kolit, romotolojik hastalıklar vb.) dışlanması ile tanı alır. Gastrointestinal sistemin farklı bölgelerini seçici olarak etkileyen bu hastalık klinik bulguları ve tutulum yerlerine göre eozinofilik gastrit, eozinofilik enterit, eozinofilik gastroenterit, eozinofilik koliti ve eozinofilik gastroenterokolit olarak tanımlanmıştır. Çalışmamızda Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde Ocak 2010 - Aralık 2020 tarihleri arasında eozinofilik gastrointestinal hastalık tanısı almış hastaların etyolojisi, aldığı tedaviler, tedaviye yanıt gibi uzun dönemde klinik izlemi geriye dönük olarak dosya üzerinden değerlendirildi. Eozinofilik özefajit tanısı dışında eozinofilik gastrointestinal sistem hastalığı ile takip edilen 50 hastanın 15'i ikincil sebepler, 12'si iki aydan kısa süreli takipli ve iki endoskopiden daha az tetkik yapılmış olduğu için dışlandı ve toplamda 23 hastanın klinik izlem incelemesi yapıldı. Eozinofilik gastrointestinal sistem hastalıklarında biyopside tanı anında GİS'in her bölgesi için görülen eozinofilik hücre sayısı yüksek çözünürlüklü büyütmede; özofagus için ≥15/hpf, mide için >30/hpf, duedonum ve jejenum için ≥ 20/hpf, çıkan kolon için >50/hpf, transverse kolon için >35/hpf, inen kolon için >25/hpf üzerindeydi. Hastaların takibinde aralıklı muayene, semptom takibi, endoskopi ve/veya kolonoskopi uygulama yapıldı. Elde edilen bilgiler doğrultusunda öncelikle diyet, PPI tedavisinden fayda görmezse topikal ya da sistemik steroid tedavi modaliteleri aldığı görüldü. Eozinofilik özefajit ile takipli iken EGİS-H ile diğer bölgelerinde de tutulumu gerçekleşen ya da tanı anında özofageal eozinofili eşlik eden hastaların klinik izleminde steroid kullanım ihtiyaçlarının daha fazla olduğu ve tedaviye yanıt kontrolünün daha güç olduğu görüldü özofagus tutulumunun kötü prognostik faktör olarak düşünülebileceği görüldü. Literatüre bakıldığında EGİS hastalıklarının tanısı ve tedavisindeyeni tedavi modaliteleri geliştirmek konusunda çalışmaların devam edilmesi gerektiği ve tanı için prognostik faktör olabileceği düşünülen endoskopik bulgular ve yardımcı tanı tetkikleri açısıdan ortak tedavi modalite görüşleri ve çoklu merkezlerde yapılan çalışmlara ihtiyaç olduğu düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Eozinofilik gastrointestinal sistem hastalıkları, eozinofilik özefajit, eozofageal eozinofili