Prematüre bebeklerin ebeveynlerinde yaşam kalitesi, tükenmişlik ve depresyon-kaygı düzeylerinin değerlendirilmesi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUHAMMED MUSTAFA KARAKURT
Danışman: ERAY ESRA ÖNAL
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Prematüre Bebeklerin Ebeveynlerinde Yaşam Kalitesi, Tükenmişlik ve Depresyon-Kaygı Düzeylerinin Değerlendirilmesi Çalışmamızda prematüre bebeklerin ebeveynlerinin yaşam kalitesinin, tükenmişlik, kaygı ve depresyon düzeyinin derecesinin belirlenmesi ve ilişkili olabilecek faktörlerin araştırılması amaçlanmıştır. Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Yenidoğan Ünitesi'nde yatış öyküsü olup iyilik haliyle taburcu olan prematüre ve term bebeklerin ebeveynlerine bebeklerin takvim yaşı 4.ay ve 12.ay arasında iken anketler uygulanmıştır. Araştırmaya dahil edilen toplam ebeveyn sayısı 133 olup bunların 36'sı erken preterm, 46'sı orta-geç preterm, geriye kalan 51 ebeveyn ise kontrol grubu olarak seçilmiş olan term bebeklerin ebeveynlerinden oluşmaktadır. Bu 3 gruptaki ebeveynlere Beck-Depresyon Envanteri, Sf-36 Yaşam Kalitesi Formu ve Zarit-Bakıcı Yük Ölçeği olmak üzere 3 farklı anket uygulanmıştır. Anketlerin verileri, bebeğe-anneye ait klinik veriler ve ebeveynlerin sosyokültürel demografik özellikleriyle kıyaslanmıştır. 133 ebeveynin 49'unda (%36,8) depresyon yokken, 50'sinde (%37,6) hafif depresyon, 26'sında (%19,5) orta depresyon, 8'inde (%6) şiddetli depresyon saptanmıştır. Bebeklerin gebelik yaşlarına göre gruplar arasında ebeveynlerin depresyon puanları benzer saptanırken; Zarit-Bakıcı Yük Ölçeği ve Sf-36 Yaşam Kalitesi puanları arasında ise anlamlı farklılık bulunmamıştır. Orta-geç prematüre bebeklerin ebeveynleri, erken prematüre bebeklerin ebeveynlerine göre daha fazla ağrı hissetmiştir. ROP tanısı alan bebeklerin annelerinin bakıcı yükü, ROP tanısı almayanların annelerine göre fazla saptanmıştır. Sf-36 yaşam kalitesi enerji-canlılık ve sosyal yaşam parametrelerinde NEK tanısı alan bebeklerin anne ortalama puanı, NEK tanısı almayanların annelerine göre daha düşük saptanmıştır. Ancak ROP tanısı alan bebeklerin anne bakımının zor olduğu, NEK tanısı alan bebeklerin annelerinin enerjilerinin ve sosyal yaşam kalitesinin daha az olduğu, annelerin babalara göre ve orta-geç prematüre ebeveynlerin de erken prematüre ebeveynlerine göre daha çok ağrı hissettiği anlamlı olarak saptandı. Anahtar kelimeler: Ebeveyn depresyonu, Beck-Depresyon Envateri, Sf-36 Yaşam Kalitesi Formu, Zarit-Bakıcı Yük Ölçeği, Prematürite.