Somatik belirti bozukluğu ile takipli hastalarda duygu ilişkili beden topografik haritalarının kontrol grubu ile karşılaştırılması ve kişilik özellikleriyle ilişkisi
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MUZAFFER İLKER KELEŞ
Danışman: SELÇUK ASLAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Somatik belirti bozukluğu (SBB), organik nedenlerle açıklanamayan, bir veya daha fazla fiziksel semptom ve bu fiziksel semptomlarla ilgili düşünce davranış ve duygularla karşımıza çıkabilir. SBB, duygu düzenlemesiyle ilgili bozukluklarla ilişkilidir. Aynı zamanda SBB sadece açıklanamayan bedensel belirtilerle değil aynı zamanda, bir psikososyal çatışmanın ürünü olabilir. Bu çatışma SBB ile takipli hastaların günlük diline ve otobiyografik belleklerine yansıyabilir. Bu çalışmada 30 hasta ve 30 kontrol grubu çalışmaya dahil edilmiştir. Hasta grubu kontrol grubuna olumsuz duygularda daha fazla aktivasyon göstermiştir. Kontrol grubu da hasta grubuna göre olumlu duygular daha fazla aktivasyon göstermiştir. Aynı zamanda hasta grubu kontrol grubuna göre çeşitli duygulara dair anlattıkları anılarda daha fazla aşırı genelleştirilmiş anı anlatmışlardır. Hasta grubu kontrol grubuna göre daha fazla nörotisizm göstermiştir. Kontrol grubu da hasta grubuna göre daha fazla dışa dönüklük göstermiştir. 67 Hasta ve kontrol grubunun anlattığı anılarla yapılan Linguistic Inquiry and Word Count (LIWC) analizinde ise iki grup arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Ancak nötr anılara dair korelasyonlar incelendiğinde, SCL-90-R alt ölçeklerinden hastaların aktardığı anılardaki olumsuz duygulanım içeriği arasında pozitif korelasyon bulunmuştur. olumsuz duygulanım ve nörotisizm arasında pozitif korelasyon tespit edilmiştir. Hastaların pozitif duygulara dair anılar incelendiğinde ise, dışa dönüklük ile arkadaşlık, sosyal etkileşim temalı anılar arasında pozitif korelasyonlar bulunmuştur. Nörotisizm sağlık temalı içerikler arasında negatif korelasyon belirlenirken, Ayrıca, SCL-90-R somatik belirtiler alt ölçeği ile sağlık, olumsuz duygulanım, toplam kelime sayısı arasında negatif korelasyonlar bulunmuştur Hastaların negatif duygularına dair anıları incelendiğinde, nörotisizm ile ve ikinci tekil şahıs odaklı ifadeler arasında pozitif korelasyon; nedensellik temaları arasında ise negatif korelasyon tespit edilmiştir. Ayrıca, SCL-90-R puanları ile aile ve sosyal temalar arasında pozitif, dışlama teması ile ise negatif korelasyon belirlenmiştir. Hastaların yüksek bilişsel işlev gerektiren negatif anılarına ilişkin anlatımlarda, SCL-90-R ile; iş ve his temalı anılar arasında negatif korelasyon tespit edilmiştir. Birinci tekil şahsa dair zamirler, ev ve olumsuz duygulanım temalı anılar ile pozitif korelasyon bulunmuştur. Nörotisizm ile bedene dair anılar arasında pozitif korelasyon, nörotisizm ile arkadaşlık temalı anılar arasında ise negatif korelasyon belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Somatik Belirti Bozukluğu, Embody Boyama Deneyi, LİWC