Üç boyutlu baskılama teknolojisi ile lornoksikam ve prednizolon tabletlerinin geliştirilmesi üzerine in vitro ve in vivo çalışmalar


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Aysel YILMAZ

Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Sevgi Takka

Eş Danışman: Necibe Başaran Mutlu Ağardan

Özet:

Bu tez çalışmasının amacı, sıcak eriyik ekstrüzyon (HME) tabanlı eriyik birikim modelleme (FDM) üç boyutlu (3D) baskı teknolojisi ile hızlı salım yapan lornoksikam katmanı ve kontrollü salım yapan prednizolon katmanından oluşan çift katlı oral katı dozaj formu üretmek, bu dozaj formunun in vitro karakterizasyon çalışmalarını gerçekleştirmek ve in vivo farmakokinetik ve sıçanlarda oluşturulmuş osteoartrit modeli üzerinde farmakodinamik etkinliğini değerlendirmektir. Lornoksikam analjezik ve anti-inflamatuar özelliklere sahip bir steroid olmayan anti-inflamatuar ilaçtır. Prednizolon ise güçlü anti-inflamatuar etkileriyle bilinen bir adrenal kortikosteroiddir. HME tabanlı FDM 3D baskı teknolojisi kullanılarak geliştirilen çift katlı tablet, osteoartrit tedavisinde her iki etkin maddenin terapötik faydalarını birleştirmeyi hedeflerken, aynı zamanda gastrointestinal yan etki riskini azaltmayı amaçlamaktadır. Lornoksikam yüklü filamentlerde lornoksikamın çözünürlüğünü artırmak amacıyla Soluplus®, prednizolon yüklü filamentlerde ise kontrollü salım profiline ulaşmak için Affinisol™ HPMCAS 912G ana polimer olarak kullanılmış ve tek katlı tabletler yazdırılmıştır. Lornoksikam yüklü tabletlerde hızlı salım profiline ulaşmak amacıyla tablet dolgu oranı %25 olarak, prednizolon yüklü tabletlerde ise kontrollü salım profiline ulaşmak amacıyla tablet dolgu oranı %100 olarak optimize edilmiştir. Bu tasarımlara dayalı lornoksikamın hızlı salım, prednizolonun ise kontrollü salım yaptığı çift katlı tabletler üretilmiş ve karakterize edilmiştir. Osteoartrit modelinde yapılan terapötik etkinlik değerlendirmelerinde çift katlı tabletin, ticari preparatlara benzer tedavi edici etkinlik gösterdiği ve daha az yan etki oluşturduğu histolojik olarak kanıtlanmıştır. Bu tez kapsamında geliştirilen, hızlı salım yapan lornoksikam ve kontrollü salım yapan prednizolondan oluşan çift katlı tabletin, osteoartritin semptomatik tedavisinde, ticari preparatlara kıyasla daha az yan etki ile etkili bir alternatif tedavi seçeneği sunabileceği sonucuna ulaşılmıştır.