Cultural norms in the translation of Dede Korkut stories into English

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, MÜTERCİM TERCÜMANLIK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: SİBEL HAMARAT

Danışman: NEZİR TEMUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Dede Korkut, hem efsanevi kişiliği hem de etrafında oluşan anlatılar açısından Türk kültür ve edebiyatının mihenk taşlarından birisidir. Yüzyıllar boyunca söylenegelen hikâyeleri ise millî kültürün aktarımında hem bir araç hem de bir amaç konumundadır. Verdiği öneriler dünyaya mal edilebilecek seviyede evrensel olan bu hikâyeler, 1972 yılında Teksas Üniversitesi tarafından İngilizceye çevrilmiştir. Çevirinin yapıldığı zamandaki koşullar ve imkânlar dikkate alınarak çeviri, kültürün aktarımındaki başarısı açısından incelenmiştir. Bu incelemede Newmar'ın kültür-spesifik öeğelri sınıflandırması kullanılmıştır. İncelenen altı hikayede toplamda 59 kültürel öğe ile karşılaşılmıştır. Türk kültüründe özellikle karşımıza çıkan renkler, sayılar, hayvanlar, erkek egemen toplum ve dinî ögeler gibi kültürümüze has normların, hikâyelerin tercümanları tarafından hedef kültüre büyük bir başarı ile aktarıldığı gözlemlenmiştir.