Biyoloji ve fen bilimleri dersleri için toplumbilimsel konuların öğretimine yönelik etkinlik önerileri
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET YILDIRIM
Danışman: MELİKE ÖZER KESKİN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın amacı, fen bilimleri ve biyoloji derslerinde sosyobilimsel konuların öğretimine yönelik biyoetik temelli etkinliklerin geliştirilmesidir. Araştırma, tasarım odaklı tasarım ve geliştirme araştırması yaklaşımı kapsamında yürütülmüş olup, 2024 Fen Bilimleri ve Biyoloji öğretim programlarında yer alan öğrenme çıktıları ve süreç bileşenleri temel alınmıştır. Araştırma sürecinde öncelikle alanyazın incelenmiş, sosyobilimsel konular ve biyoetik ile ilişkili kazanımlar belirlenmiştir. Ardından, bu kazanımlar doğrultusunda çevre etiği, genetik ve biyoteknoloji ile tıp etiği temaları altında yapılandırılmış etkinlikler geliştirilmiştir. Etkinliklerin tasarımında sosyobilimsel konular yaklaşımı ile Smith'in biyoetik eğitimi modeli bütünleştirilmiş; problem durumu, etik ikilem, çoklu paydaş perspektifi, bilimsel bilgi, argümantasyon ve etik karar verme basamaklarını içeren bir yapı oluşturulmuştur. Geliştirilen etkinliklerin, öğrencilerin bilimsel bilgiyi toplumsal ve etik bağlamda değerlendirebilmelerine, farklı görüşleri dikkate alarak argümantasyon yapabilmelerine ve gerekçeli etik kararlar verebilmelerine katkı sağlaması beklenmektedir. Ayrıca bu etkinliklerin, öğretmenlerin sosyobilimsel konular ve biyoetik öğretimine yönelik pedagojik yeterliklerini destekleyecek uygulama örnekleri sunacağı öngörülmektedir. Aynı zamanda fen ve biyoloji eğitimine yönelik geliştirilen biyoetik temelli bu etkinlikler ile bilimsel okuryazarlık, etik muhakeme ve eleştirel düşünme becerilerinin geliştirilmesi öngörülmektedir.