Yoğun bakım hemşirelerinin COVID-19 tanılı yaşlı hastalara yönelik bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Büşra GÜRÇAY
Danışman: Ülkü Polat
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:
Tüm dünyayı etkisi altına alan Covid-19 pandemisi en çok 65 yaş ve üstü bireyleri etkilemiş, yaşlıların yoğun bakım ünitelerine yatış oranlarının genç bireylere göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Yaşlı hastalarla en çok etkileşim içindeki sağlık profesyoneli olan hemşirelerin Covid-19 tanılı yaşlı hastalar hakkında yeterli düzeyde bilgiye ve olumlu tutuma sahip olmaları oldukça önemlidir. Bu çalışma, yoğun bakım hemşirelerinin Covid-19 tanılı yaşlı hastalara yönelik bilgi ve tutumlarının değerlendirilmesi amacıyla yapılmış tanımlayıcı bir çalışmadır. Çalışma Şubat-Ekim 2021 tarihleri arasında bir devlet hastanesi ve üç üniversite hastanesinin Covid-19 yoğun bakım ünitelerinde çalışan 112 hemşire ile yapılmıştır. Araştırmada veriler, ‘Hemşire Tanıtım Formu’, ‘Hemşire Covid-19 Bilgi Düzeyi Değerlendirme Formu’ ile ‘KOGAN Yaşlılara Karşı Tutum Ölçeği’ kullanılarak toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde bağımsız gruplarda T Testi ve tek yönlü (One Way) ANOVA analizi, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis testi, Post-hoc test istatistiklerinden Bonferrroni testi ve Spearman Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Çalışmamızda yoğun bakım hemşirelerinin Covid-19 tanılı yaşlı hastalara yönelik bilgilerinin iyi düzeyde, tutumlarının ise olumlu olduğu bulunmuştur. Cinsiyet değişkeni ile bilgi düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık bulunup (p<0,05), kadın hemşirelerin Covid-19 ile ilgili bilgi düzeylerinin erkek hemşirelere göre daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p=0,006). Ayrıca lisans mezunu hemşirelerin KOGAN Yaşlılara Karşı Tutum Ölçeği puan ortalamalarının önlisans mezunu hemşirelere göre daha yüksek olduğu saptanmıştır (p=0,032). Hemşirelerin Covid-19 tanılı yaşlı hastalara yönelik bilgi düzeyi ile tutumları arasında herhangi bir ilişki bulunmamıştır. Bu sonuçlar doğrultusunda Covid-19 pandemisi boyunca dünya genelinde pandemi öncesi döneme göre yaşlılara yönelik ayrımcı tutumlar artış gösterse de hemşirelerin yaşlılara yönelik olumsuz tutumlarında artış görülmediği ortaya çıkmaktadır. Bunun sebebinin Türk toplumunun kültürel faktörlerinin etkisiyle yaşlıya değer vermesi ve saygı duymasından kaynaklandığı düşünülmektedir. Ülkemizde yoğun bakım hemşirelerinin daha kaliteli bakım hizmeti sunmaları açısından Covid-19 hastalığı hakkında bilgilerini ve farkındalıklarını arttıracak seminer, konferans ve hizmet içi eğitimlere katılımları desteklenmelidir.
Anahtar Kelimeler : Hemşire, bilgi, tutum, yaşlı hasta, Covid-19