Çocuk edebiyatı ürünlerinin okuma gelişimine etkisi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2006

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: IŞIL ŞERİFE KARAKUŞ

Danışman: GIYASETTİN AYTAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Okuma, yaşamı renklendiren, insanın bilgi ve kültür kazanmasını sağlayan ve sürekligeliştirilmesi gereken bir beceridir. Bu beceri ilköğretimin ilk kademesinden başlayarak hayat boyudevem eder. Okuma becerisi küçük yaşlardan itibaren kazandırılması gereken zihinsel bir etkinliktir.Bu becerinin geliştirilmesinde iyi seçilmiş çocuk edebiyatı ürünleri önemli rol oynar.Araştırmamızda Ankara'nın Kızılcahamam ilçesindeki farklı sosyo-ekonomik çevrelerdebulunan (merkez, belde, köy) 9 ilköğretim okulundan 360 öğrencinin karşılaştıkları çocuk edebiyatımetinlerinin okuma becerisine etkisi tespit edilmiştir. Hazırlanan öğrencilere yönelik ?Bilgi ToplamaAnketi? ile öğrencilerin sosyo-ekonomik durumları, çalışma ortamları ve okuma becerilerine ilişkinbazı verileri elde edilmiştir. Bu verilerden hareketle, öğrencilerin okuma becerileri ile okuduklarınıanlama başarıları arasındaki ilişki; karşılaştıkları çocuk edebiyatı metinlerinin okuma becerilerineetkisi değerlendirilmiştir.Araştırmada çocuk edebiyatı metinleriyle okuma becerisi arasındaki ilişkiyi ölçmek içinöğrencilere altı metin sunulmuştur. Bilgilendirici, öyküleyici ve şiir olmak üzere üç tür olan bumetinlerin çocuk edebiyatı ürünlerinin genelini kapsayacağı düşünülmüştür. Bu altı metin kendiiçerisinde iki grupta ele alınmıştır. Birinci gruptaki metinlerde çocuk edebiyatı açısından çocuklarınyaş gruplarına, anlama ve anlatma becerilerine hitap edecek metinler olmasına dikkat edilmemiştir. Bumetinler rastgele seçilmiştir. Diğer grupta yer alan metinlerde ise çocuk edebiyatı açısından çocuklarınyaş gruplarına, anlama ve anlatma becerilerine hitap edecek metinler olmasına dikkat edilmiştir. Bunagöre birinci grup metinlerdeki öğrencilerin okuduğunu anlama puanlarının genel başarı ortalaması %46, ikinci grup metinlerdeki öğrencilerin okuduğunu anlama puanlarının genel başarı ortalaması %80'dir.Yapılan analizler sonucunda öğrencilerin cinsiyetleri, sosyo-ekonomik düzeyleri ve çalışmaortamlarına ilişkin verilere göre okuma becerilerinde anlamlı farklılıklar oluştuğu gözlenmiştir. Bunabenzer şekilde, öğrencinin ders dışında kitap okuması, evinde kitaplık bulunması ve okumaya zamanayırmasına göre de okuma becerilerinde anlamlı farklılıklar meydana gelmektedir. Öğrencilerinkütüphaneye gidip gitmemelerine göre okuma becerilerinde anlamlı fark meydana gelmemiştir. Budurum öğrencilerin bir kısmının bulunduğu yerleşim yerinde (köy, belde) kütüphanenin olmamasıylailgilidir.Araştırmanın sonunda ?çocuk edebiyatı ürünlerinin okuma gelişimine etkisi? değerlendirilmişve araştırmada elde edilen bulgulardan yola çıkılarak bazı öneriler dile getirilmiştir.