Park et–devam et (p+d) sistemlerinin Ankara örneğinde analizi ve uygulama önerileri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ÖZGE ÖZTÜRK

Danışman: HAYRİ ULVİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kent içi ulaşımın en büyük sorunlarından bir tanesi trafik sıkışıklığı sorunlarıdır. Nüfus ve özel araç sahipliğinin artışı kentlerde trafik sıkışıklığının oluşmasına sebebiyet vermektedir. Özellikle büyükşehirlerde oluşan trafik sıkışıklığı durumlarına engel olabilmek için yerel yönetimlerin çeşitli çözüm arayışları içerisinde olması kaçınılmazdır. Park et-devam et otoparkları da bu çözüm yollarından bir tanesidir. Toplu ulaşım istasyonları yakınlarında bulunan bu otoparkların amacı özel araçlarıyla gelen kullanıcıların bu otoparklara araçlarını park ettikten sonra raylı sistemler, otobüs gibi toplu taşıma araçları ile gidecekleri yere ulaşmalarını sağlamaktır. Toplu taşımaya teşvik eden bu otoparklar sayesinde trafikte özel araçların azalmasıyla hem trafik sıkışıklığının hem de hava kirliliği sorunlarının önüne geçileceği düşünülmektedir. Dünya genelinde bu otoparkların kullanımı 1900'lı yıllara dayansa da ülkemizde ilk olarak 2021 yılında başkentimiz Ankara'da kullanılmaya başlanmıştır. Bugün ise Ankara'da uygulamaya geçmiş üç adet park et-devam et otoparkı bulunmaktadır. Çalışmanın amacı park et–devam et (P+D) otoparklarının toplu taşıma sistemleriyle entegrasyonunun etkinliğini incelemek ve Ankara kenti için uygulanabilir kavramsal bir model geliştirmektir. Araştırmada öncelikle, dünyada başarılı biçimde uygulanan P+D sistemleri seçilerek bu uygulamalarda öne çıkan tasarım, işletme ve entegrasyon kriterleri analiz edilmiştir. Ardından Ankara'da mevcut P+D otoparklarının (Macunköy, Milli Kütüphane, Koru) durumu incelenmiş, kapasite, erişilebilirlik, fiyatlandırma ve kullanıcı eğilimleri açısından analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular uluslararası örneklere göre analiz edilerek, Ankara'nın güçlü ve zayıf yönleri değerlendirilmiştir. Bu süreçte çok kriterli karar verme yöntemleri kullanılarak P+D entegrasyonunun başarısında belirleyici olan faktörler ağırlıklandırılmıştır. Çalışmanın sonunda, Ankara'da toplu taşıma sistemlerine entegre P+D uygulamalarının geliştirilmesine yönelik tasarım, işletme ve politika önerileri sunulmuştur.