Kırgız epik anlatılarında çatışma unsurlarının incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TÜRK HALK BİLİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OSMAN TURAN ARIKOĞLU

Danışman: NEZİR TEMUR

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Epik anlatılar; bir toplumdaki yazılı olmayan kuralları, gelenekleri, inançları, kolektif bilinç ile yansıtan kahramanlık konulu halk edebiyatı metinleridir. Folklor disiplini son iki yüz yılda oluşmuştur. Bu dönem boyunca halk edebiyatı metinlerinin yapısını, çözümlemek için birçok çalışma ortaya konulmuştur. Bu çalışmalar destan ve masal gibi halk edebiyatına ait türleri incelemektedir. Çalışmaların amacı yapısal bir çözümleme modeli teklif etmektir. Günümüzde modern edebiyat ürünlerinin incelenmesinde denenen yöntemler halk edebiyatı metinleri içinde kullanılmaktadır. Çatışma ögesi ise bu noktada devreye girer. Bir arzu nesnesi etrafında şekillenen çatışmanın tarafları vardır. Bu taraflar ülkü değer ve karşıt gücü sembolize eder. Ayrıca çatışma alegorik boyutta da gerçekleşir. Bunun en önemli sebebi epik anlatıların çok katmanlı yapısıdır. Tezde Kırgız epik anlatılarının çözümlemesi zihniyet, olay, kişiler, zaman ve mekân unsurları dikkate alınarak yapılmıştır. Her unsur çatışma ögeleri bakımından değerlendirilmiştir. Böylece epik anlatılar için yeni bir inceleme metodu ortaya koymak amaçlanmaktadır.