Ortaokul öğrencilerinin kalıp yargı ve ön yargıları

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, TÜRKÇE VE SOSYAL BİLİMLER EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ONUR GÜLERYÜZ

Danışman: Bahadır Kılcan

Özet:

Ortaokul öğrencilerinin çeşitli gruplara yönelik kalıp yargı ve ön yargılarını ortaya çıkarmayı amaçlayan bu çalışma nitel araştırma yaklaşımına dayalı olarak yürütülmüştür. Araştırmanın katılımcıları maksimum çeşitlilik örneklem ile belirlenmiş olup Ankara'nın Çankaya ve Mamak ilçelerinde yer alan, sosyoekonomik düzey ve akademik başarı açısından farklılık gösteren iki devlet okulundaki 8. sınıf öğrencileri ve bu okullarda görev yapan sosyal bilgiler öğretmenleridir. Araştırma verileri öğrencilerden açık uçlu görüşme formu, öğretmenlerden ise yarı yapılandırılmış görüşme tekniğiyle toplanmıştır. Verilerin çözümlenmesinde içerik analizi ve çapraz durum analizi kullanılmıştır. Araştırma bulguları; milliyet, göçmenlik, dini inanç, cinsiyet, sosyoekonomik düzey, akademik başarı, yaş, kilo, engellilik, yerleşim yeri, medeni durum ve okul personelleri temalarındaki 42 gruba yönelik kalıp yargı ve ön yargı içeriklerini ortaya çıkarmıştır. Sonuçlar genel olarak değerlendirildiğinde ortaokul öğrencilerinin çalışmada incelenen grupların çoğuna yönelik olumsuz kalıp yargı ve ön yargı taşıdığı tespit edilmiştir. Gelecek araştırmalar bu olumsuz kalıp yargı ve ön yargıların azaltılmasına odaklanabilir.