Manyetik nanopartiküllerin Alzheimer Hastalığı'nda epigenetik regülasyonlar üzerine etkileri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, BİYOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ŞENNUR FUŞA

Danışman: MİNE TÜRKTAŞ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Alzheimer Hastalığı (AH), yaşlanmaya bağlı olarak gelişebilen ve epigenetik mekanizmaların hastalığın ilerleyişinde giderek daha fazla önem kazandığı nörodejeneratif bir hastalıktır. Bu çalışmada, insan nöroblastom hücre hattı SH-SY5Y kullanılarak oluşturulan sağlıklı ve A1-42 peptidi ile indüklenmiş AH hücre modeli üzerinde, çıplak demir oksit (Fe3O4) manyetik nanopartiküller (MNP) ve probiyotik kökenli ekzopolisakkarit (L-EPS) ile kaplanmış formlarının farklı kombinasyonlardaki uygulamalarının DNA metilasyon profili üzerindeki etkileri araştırılmıştır. DNA metilasyonundaki farklılıklar, genomik DNA'nın metilasyona duyarlı restriksiyon endonükleazları ile kesilmesi ve ardından seçici primerle amplifikasyonuna prensibine dayanan metilasyona duyarlı amplifikasyon polimorfizmi (MSAP) yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlar, A1-42 uygulamasının SH-SY5Y hücrelerinin DNA metilasyon profilinde belirgin değişikliklere yol açtığını ortaya koymuştur. MNP ve L-EPS'nin ayrı ayrı uygulanması özgün epigenetik profiller oluştururken, L-EPS ile kaplanmış MNP'lerin epigenetik stabilizasyon sağlayarak potansiyel bir nörokoruyucu etki gösterebileceği belirlenmiştir. Bu çalışma, nanomalzemelerin epigenetik etkilerini değerlendirmeye yönelik öncül bir model sunmakta olup, L-EPS kaplanmış MNP'lerin yalnızca fizyolojik düzeyde değil, aynı zamanda epigenetik düzeyde de güvenli ve nörokoruyucu potansiyel sahip bir biyomalzeme olabileceğini göstermektedir.