RECONCEPTUALIZATION OF MATHEMATICS IN ARCHITECTURAL EDUCATION
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, MİMARLIK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: İngilizce
Öğrenci: DANIZ SHEIBANIAGHDAM
Danışman: Semra Arslan Selçuk
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Mimarlık eğitiminde matematiğin rolü uzun süredir teknik ve yapısal işlevlerle sınırlı bir çerçevede değerlendirilmekte, yaratıcı ve kavramsal potansiyeli yeterince görünür kılınmamaktadır. Sayısal teknolojiler ve hesaplamalı tasarımın gelişimi, matematiği yalnızca bir araç değil, aynı zamanda düşünsel ve üretken bir kaynak olarak yeniden ele alma ihtiyacını doğurmuştur. Bu çalışma, mimarlık eğitiminde matematiğin doğrudan ve dolaylı katkılarını ortaya koyan özgün bir kuramsal çerçeve geliştirerek bu rolü yeniden kavramsallaştırmayı amaçlamaktadır. Ostwald ve Williams'ın yaygın üçlü modeline (mimarlıkta, mimarlığın matematiği, mimarlık için matematik) ek olarak, "matematik aracılığıyla mimarlık" başlığı altında dördüncü bir boyut önerilmiştir. Bu yeni yaklaşım, matematiğin epistemolojik, simgesel ve ilham verici yönlerine dikkat çeker. Araştırma, literatür taraması ve ders müfredatı analizi yoluyla nitel bir yöntemle yürütülmüştür. Matematiksel etkinliğin farklı düzeylerini açıklamak amacıyla toplam on üç kavramsal ikilik (örneğin: ideal vs. pragmatik, çevirici vs. aracılık eden, kullanıcı vs. yönlendirici) tanımlanmıştır. Geliştirilen çerçeve, TU Delft Mimarlık Fakültesi ders içerikleri üzerinden test edilmiştir. Bulgular, doğrudan matematiksel katkıların tanımlanabilir olduğunu ancak dolaylı ya da kavramsal etkilerin sıklıkla örtük kaldığını göstermektedir. Dörtlü çerçeve, bu görünmeyen boyutları açığa çıkarmakta etkili olmuş ve mimarlık müfredatlarının yeniden değerlendirilmesi için yeni bir bakış sunmuştur. Bu çalışma, matematiği yalnızca teknik bir beceri değil, aynı zamanda mimarlık eğitiminde yaratıcı ve düşünsel bir temel olarak konumlandıran bütüncül bir anlayış önermektedir.