Deprem sonrası iletişimin sürekliliği amacıyla kablosuz teknolojilerin en uygununun seçilmesine yönelik bir karar destek sistemi modeli

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Bilişim Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALİ BURAK AKBULUT

Danışman: Tahsin Çetinyokuş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Doğal afetler, can ve mal kayıplarına yol açarak toplumlar üzerinde yıkıcı etkiler yaratmaktadır. Doğal afetlerden deprem, telekomünikasyon altyapısına ciddi zararlar verebilmektedir. Bu tür durumlarda, iletişimin kesintiye uğramaması hayati önem taşımaktadır. Bu durum, geleneksel mobil ağlara dayalı iletişim sistemlerinin işlevini yitirmesine ve iletişim kopukluklarına yol açmaktadır. Bu kapsamda, depremler gibi doğal afetlerde telekomünikasyon altyapısında oluşabilecek sorunlar nedeniyle telekomünikasyon altyapısına alternatif olarak mobil ağdan bağımsız kablosuz ağ oluşturularak iletişimin sürekliliği sağlanmalıdır. Bu çalışmada, mobil ağlarda yaşanan afet senaryoları baz alınarak, mobil ağdan bağımsız, farklı kablosuz teknolojilere sahip bir iletişim ağı tasarlamak için bir karar destek sistemi modeli oluşturulmuştur. Önerilen modelde pilot bölge olarak İstanbul'un Zeytinburnu ilçesi seçilmiştir. İlçenin afet sonrası toplanma alanları talep noktası olarak, tüm mahalleler ise aday nokta olarak değerlendirilmiştir. Aday noktalarının puanları belirli kriterlere göre ağırlıklandırılmıştır. Ele alınan problem çok amaçlı problemlerin çözümünde kullanılan amaç programlama ile küme kapsama yaklaşımıyla modellenmiş ve GAMS paket program ile çözülmüştür. Çeşitli varsayımlarla üretilen model ile parametreleri revize ederek farklı senaryolar üretilmiştir. Doğal afet senaryolarında kablosuz teknolojilerin optimum kaynaklarla etkin kullanımı için önerdiğimiz karar destek sistemi modeli olan çalışmamız, afet durumlarında iletişim ve iletişimin sürekliliği açısından büyük önem taşımaktadır.