Ramazan ayında spor yapan ve yapmayan oruç tutan olgularda serum ghrelin seviyelerinin incelenmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, BEDEN EĞİTİMİ VE SPOR ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2006
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HASAN EKER
Danışman: HALİL İBRAHİM CİCİOĞLU
Özet:8, ÖZET Bu çalışmanın amacı, spor yapan ve yapmayan olgularda, bir ay boyunca tutulan ramazan orucu sonunda, günün değişik saatlerindeki Ghrelin seviyelerini belirlemek, Ghrelîn'in sporcular ve sed ant erlerdeki ölçüm farklılıklarını saptamaktır. Bu amaçla araştırmaya halen aktif ve elit seviyede spor yapan 15 güreşçi ve üniversite öğrenimine devam eden 15 sedarıter olmak üzere 30 gönüllü erkek denek katılmıştır. Deneklerin yaş, boy ve vücut ağırlığı ortalamaları sırasıyla sporcularda; 21.33 yıl, 173.0 cm, 75.80 kg, sedanterlerde; 19.86 yıl, 172.53 boy ve 65.33 kg'dı. Deneklerin kan analizleriyle aktif serum Ghrelin (pg/m'L-LINKO) düzeyleri Enzyme Linked Immunosorbent Assay (ELISA) yöntemi ile çalışılmıştır. Deneklerin vücut yağ yüzdeleri skinfold kaliper kullanılarak Sloan- Weir formülü ile BKİ ise (BKl = Vücut Ağırlığı(kg) / Boy2(m)) formülü ile hesaplandı. Deneklerin istatistiksel analizleri SPSS 10.0 for Windows paket programı kullanılarak yapılmıştır, Ghrelin hormonunun tekrarlı ölçümler arasındaki farkına bakmak için " Karışık Ölçümler için iki Faktörlü ANOVA (Two-Way ANOVA for Mixed Measures) testi uygulandı. Gruplar arasındaki VYY farklılıklarım tespit etmek için Mann-Whîtney U testi ve BKt verilerinin analizi için bağımsız örneklem (independent) t testi uygulandı. BKl ile Ghrelin tekrarlı ölçümler arasındaki ilişkiyi tespit etmek amacıyla Pearson Korelasyon Katsayısı (Pearson Correlation Coeflîcient) uygulandı. Önemlilik seviyesi olarak 0.01 ve 0.05 anlamlılık seviyesi alınmıştır. Deneklerin farklı zaman diliminde ölçülen Ghrelin değerlerinin sporcu ve sedanterierdeki ortalamaları arasında anlamlı bir fark yoktur (p> 0.05). Sedanter ve sporcu ayrımı yapmaksızın Glırelin ölçüm değerlerinin ilk ölçümden son ölçüme ortalamaları arasında anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir (p 0.05). Hem sporcu deneklerin (p< 0.01) hem de sedanter deneklerin (p< 0.05) BKl'Ieri ile VYY'leri arasında-60- orta düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Sporcu ve sedanter denek grupları arasında VYY bakımından anlamlı bir farklılık olduğu bulunmuştur (p<0.05). Sporcu ve sedanter denek grupları arasında BKİ bakımından anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir (p< 0.01). Sonuç olarak ramazan ayında oruç tutmakla serum Ghrelin değerlerinin sedanter ve sporcularda farklılık oluşturmadığı, ancak grup ayrımı yapmaksızın ilk ölçüm (sahur) ve son ölçüm (akşam sonrası) değerleri arasında anlamlı bir yükselme olduğu bulunmuştur. Hem sporcu hem de sedanter deneklerin BKİ ve VYY'leri arasında orta düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Deneklerin BKİ ile tekrarlı ölçümlerdeki Ghrelin değerleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır.