Yüksek gerilim aparatlarında elektro - optik metodla akım ve gerilim ölçüleri


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2002

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HÜSEYİN YILMAZ

Danışman: MÜSLÜM CENGİZ TAPLAMACIOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Göç sistemlerinde, yüksek gerilim ölçümleri elektromanyetik gerilim transformatörleri, yüksek akım ölçümleri ise akım transformatörleri ile yapılmaktadır. Son yıllarda elektrik enerjisindeki yüksek güç talebi bu cihazlarda yalıtım seviyesinin artması sonucunu ortaya çıkarmıştır. Bu nedenle gerilim ve akım transformatörlerinin boyutları da artmıştır. Klasik akım ve gerilim transformatörlerinin başlıca dezavantajları; yalıtım maliyetleri, boyutları, ağırlıkları, dar frekans aralıkları, şebekede istenilmeyen sinyal bozulmalarına neden olmaları, histerisis kayıpları, kısmi deşarjlar, arklara sebep olmaları ve manyetik doyuma çabuk ulaşmalarıdır. Bu nedenle, yeni geliştirilen teknolojilerde optik ölçüm teknikleri hızla kullanılmaya başlanmıştır. Optik malzemelerin dielektrik yapıları, küçük boyutları ve hafifliği, geniş frekans aralığında doğrusal tepki vermesi, elektromanyetik girişimlerden etkilenmemesi gibi avantajlarıyla belirtilen problemlerin çözümüne alternatif olmuşlardır. Elektro-optik alanda, gerilim ölçümlerinde en çok kullanılan teknikler Pockels ve Kerr ölçüm metodları, akım ölçümlerinde ise Faraday etkisi en yaygın11 kullanılan tekniktir. Bu çalışmada hissedici (sensor) olarak kullanılan BGO (Bizmut Germanyum Oksit) ve BSO (Bizmut Silikon Oksit) gibi kristallerin yanısıra, fiber optik elemanlarının gerek manyetik alan ve gerekse elektrik alan içinde gösterdikleri davranışlar, teorik ve deneysel çalışmalar örnek verilerek incelenmiştir. İnterferometrelerin hissedici sistemlerinde kullanılmaya başlanmasına örnek olması açısından, çalışmamızda interferometre kullanılarak AC ve DC küçük (kaçak) akımlarla ilgili test düzeneği hazırlanmış ve ölçümler gerçekleştirilmiştir. Bilim Kodu : 608.02.07 Anahtar Kelimeler : Optik akım hissedicileri, Akım ölçümü, Fiber optikler, İnterferometreler Sayfa Adedi : 121 Tez Yöneticisi : Prof. Dr. M. Cengiz TAPLAMACIOĞLU