Sayıştay Denetiminde Adli Muhasebe Ve Sayıştay Denetçilerinin Adli Muhasebe Algısı


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Tolga Özmen

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Kamu kaynağı kullanan idarelerin gelir, gider ve mallarını Türkiye Büyük Millet Meclisi adına denetleyen ve sorumluların hesap ve işlemlerini kesin hükme bağlayan Sayıştay'ın bu görevini gerçekleştirirken yaptığı denetimlerde sürecin bir gereği olarak hukuk ile muhasebe arasında kesişme noktası olan adli muhasebeden uzak olmadığı, bazı durumlarda kamu zararı veya suç teşkil eden bir fiil karşısında izlenen yolların adli muhasebe olarak tanımlanmasa da birebir bu kavramla örtüştüğü düşünülmektedir. Bu nedenle Sayıştay denetiminin adli muhasebe mesleğine, adli muhasebe mesleğinin de Sayıştay denetimine katkı sağlayacağı değerlendirilmektedir. Bu bağlamda ülkemizde henüz tam anlamıyla uygulama alanı bulmayan adli muhasebenin Sayıştay Bağımsız denetiminde daha etkin kullanılmasının amaçlanması aynı zamanda Sayıştay'ın kamu sektörü denetiminde sahip olduğu deneyiminde adli muhasebeye katkı sağlaması teorik ve uygulamaya dönük araştırmayla ortaya konulacaktır. Çalışmamızda öncelikle Sayıştay; icra ettiği görevler ve denetim alanı boyutuyla ele alınmış, Sayıştay denetimi kapsamında gerçekleştirilen ve adli muhasebe ile bağlantı noktası konumunda olan mali denetim ve uygunluk denetimleri kavramsal olarak açıklanmıştır. Aynı zamanda adli muhasebe kavramı literatürde yer alan tanımlarıyla ele alınarak, tarihsel gelişimi, dünyadaki ve ülkemizdeki durumu, diğer bilim dallarıyla ilişkileri kapsamında değerlendirilmiştir. Yine Sayıştay denetimi ile adli muhasebe arasında köprü konumunda olan diğer bir unsur olan kamu zararı kavramı ele alınarak, Adli Muhasebe-Sayıştay Denetimi ile ilişkilendirilmiştir. Ayrıca Sayıştay denetçilerinin adli muhasebe/adli denetim ile ilgili bilgilerini, bakış açılarını, adli denetimin Sayıştay denetiminde sahip olduğu fonksiyonları öğrenme amaçlı anket çalışmasına yer verilerek, anketten elde edilen veriler değerlendirilmiş ve sonrasında genel değerlendirmelerin yer aldığı sonuç ve öneriler bölümü ile çalışmamız sonlandırılmıştır. Çalışma kapsamında, Sayıştay denetiminin adli muhasebe kavramı ile ilişkisini ve Sayıştay denetçilerinin adli muhasebe algısını ölçmek için yapılan istatiksel analizler sonucunda, bu kavramlar arasında istatiksel olarak pozitif yönde anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Bununla birlikte adli muhasebeden daha fazla yararlanmak üzere denetim mevzuatında bir takım düzenlemelerin yapılması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.