Amlodipin kullanımına bağlı olarak gelişen dişeti büyümelerinin immunohistokimyasal yöntemlerle değerlendirilmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YASEMİN NACAR EROĞLU
Danışman: FATMA BERRİN ÜNSAL
Özet:-92- ÖZET Amlodipin hipertansiyon ve anjina pektoris tedavisinde geniş kullanım alanına sahip yeni kuşak bir kalsiyum kanal blokörüdür. Uzun süreli amlodipin kullanımına bağlı olarak gelişen yan etkiler sıklıkla vazodilatasyonla ilgilidir ve diğer dihidropridin grubu ilaçlara oranla daha az karşılaşılmaktadır. Amlodipin kullanımının diğer kalsiyum kanal blokörlerinde olduğu gibi dişhekimliği açısından yan etki olarak dişeti büyümesine neden olup olmadığını inceleyen çalışmalarda çelişkili sonuçlar vardır, ilaç kullanımına bağlı olarak gelişen dişeti büyümelerinin patogenezi günümüzde tam olarak aydınlatılamamıştır. Konu ile ilgili çalışmalar bireysel yatkınlık ve ilaca bağlı olarak gelişen immün cevap değişikliklerinin sonucundaki kompleks etkileşimlerin büyümelerin oluşum mekanizmasında önemli role sahip olduğunu bildirmektedir. Myofibroblastlar, tek bir hücre fenotipi içinde düz kas ve fibroblast hücrelerinin özelliklerine sahip genellikle fibroblastlardan farklılaşarak oluşan mezenşimal hücrelerdir. Bu hücrelerin sitokin, kemokin, prostoglandinleri, büyüme faktörleri ve matriks içeriğini sentezleme özellikleriyle enflamasyon, büyüme, tamir ve neoplazilerde önemli role sahip olduğu düşünülmektedir. Düz kas aktin pozitifliği myofibroblastik fenotipin varlığını gösteren en önemli işarettir. Amlodipin kullanımına bağlı dişeti büyümelerinde gelişen hücresel değişiklikleri değerlendirmeyi amaçlayan çalışmamızda, dişeti biyopsileri amlodipin-93- kullanan ve dişeti büyümesi gelişen 20 hasta (R), amiodipin kullanan ancak dişeti büyümesi gözlenmeyen 11 hasta(NR), iltihabi dişeti büyümesi olan sistemik olarak sağlıklı 11 hasta(G) ile sistemik ve periodontal açıdan sağlıklı 11 bireyden elde edilmiştir(S). Hastalardan tedavi öncesi ve sonrası Pi, Gl, CD ve DBİ skorları alınmış, doku kesitleri histopatolojik ve immünohistokimyasal yöntemlerle incelenmiştir. Çalişma sonucunda amiodipin kullanımına bağlı olarak dişeti büyümelerinin gelişebileceği tespit edildi. R grubunda tedavi öncesi Gl ortalamasının S ve NR gruplarına göre anlamlı miktarda yüksek olduğu belirlendi (p<0.01). R grubunda biyopsi bölgesinde Pi, Gl, CD ve DBİ arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif doğrusal bir ilişki saptandı (p<0.05). Amiodipin kullanımına bağlı olarak gelişen dişeti büyümelerinde diğer kesitlerde gözlenmeyen a-düz kas aktin immün boyanmasındaki pozitiflik ile myofibroblastların varlığı gözlendi. Histomorfolojik incelemelerde Amiodipin kullanımına bağlı dişeti büyümelerinde iltihabi yoğunluk skoru 1 olduğunda diğer gruplardan farklı olarak en fazla gözlenen iltihabi hücrenin makrofaj olduğu tespit edildi. Çalışmamızda iltihabi hücre popülasyonundaki farklılık sonucunda meydana gelen hücresel değişikliklerin değerlendirilmesinin ilaç kullanımına bağlı olarak gelişen dişeti büyümelerinin kompleks gelişim mekanizmasına ışık tutacağı inancına varıldı.