Zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin bilgi veren metinleri anlamalarında uyarlanmış çok ögeli bilişsel strateji öğretiminin etkililiği
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2009
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ARZU DOĞANAY BİLGİ
Danışman: EMİNE RÜYA ÖZMEN
Özet:Bu araştırmada, Uyarlanmış Çok Ögeli Bilişsel Strateji Öğretimi'nin zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin tanımsal türde bilgi veren metinleri anlama, anlama becerilerini sürdürme ve anlama becerilerini aynı türde, farklı yapıda ve konuda yazılmış metinlere genelleme becerilerinde etkililiği ve bunun yanı sıra strateji öğretiminden önce sunulan metin yapısı öğretiminin anlamaya etkisi araştırılmıştır.Araştırmaya, zihinsel yetersizlikten etkilenmiş üç öğrenci katılmıştır. Araştırmaya katılan öğrencilerin biri kız, ikisi erkektir. Öğrenciler 12 ile 13 yaşları arasındadır. Öğrencilerden biri beşinci, diğer ikisi ise yedinci sınıf öğrencisidir. Araştırma tek denekli deneysel desenlerden ?Denekler Arası Çoklu Yoklama Deseni? ile yapılmıştır. Araştırmada değerlendirme ve öğretimde kullanmak amacıyla hayvanları tanıtan tanımsal türde bir metin yapısı ve bu yapıya uygun 25 tane bilgi veren metin hazırlanmıştır. Ayrıca, öğrencilerin genelleme becerilerini ölçmek amacıyla coğrafi alanı tanıtan tanımsal tür bir metin yapısı ve bu yapıya uygun sekiz metin geliştirilmiştir. Verilerinin toplanması amacıyla okuduğunu anlama ölçü aracı geliştirilmiştir. Bu ölçü aracında metindeki bilgi birimlerini ölçen 13, metindeki bilgilerden çıkarım yapma ile ilgili üç soru bulunmaktadır.Deney süreci, sekiz deney koşulunda gerçekleştirilmiştir. Bunlar; başlama düzeyi, genelleme başlama düzeyi, Uyarlanmış Çok Ögeli Bilişsel Strateji Öğretimi, öğretim sonu değerlendirme, genelleme öğretimi, genelleme öğretim sonu değerlendirme, izleme ve genelleme izlemedir. Uyarlanmış Çok Ögeli Bilişsel Strateji Öğretimi; metin yapısı öğretimi, model olma, rehberli uygulama ve bağımsız uygulamalar aşamalarında uygulanmıştır. Veriler, görsel analiz yolu ile yorumlanmıştır.Araştırma sonucunda Uyarlanmış Çok Ögeli Bilişsel Strateji Öğretimi'nin, zihinsel yetersizliği olan öğrencilerin hayvanları tanıtan tanımsal metinleri anlamalarında ve edindikleri becerileri sürdürmelerinde ve anlama becerilerini coğrafi bir alanı tanıtan tanımsal metinlere genellemelerinde etkili olduğu belirlenmiştir.