Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Mine İŞ
Danışman: Şengül Yaman Sözbir
Özet:
Bu çalışma süt pompası ve masaj sonrası elle süt sağma sonrası anne sütü makrobesin içeriklerinin karşılaştırılması amacıyla yapılmıştır. Paralel randomize kontrollü olarak yapılan çalışmanın örneklemini postpartum 1-4. gün arasında olan 48 kadın oluşturmuştur. Kadınların deney ve aktif kontrol grubu atanmalarında tabakalı (1. Tabaka: Vajinal doğum, 2. Tabaka: Sezaryen) blok randomizasyon kullanılmıştır. Deney grubundaki kadınlardan masaj sonrası elle süt sağma yoluyla, aktif kontrol grubundaki kadınlardan ise süt pompası ile sağma yoluyla 20’şer ml’lik süt numunesi alınmıştır. Numuneler araştırmacı tarafından oluşturulan süt sama protokolü eşliğinde toplanmıştır. Süt sağma işlemi son süt sağmadan sonra en az 40 dakika geçmiş olma koşuluyla 10:00 ile 14:00 saatleri arasında toplanmıştır. Verilerin analizinde, Student t testi, Mann Whitney U testi ve Pearson Ki-kare testi ve Cohen’s d formülü kullanılmıştır. Yaş, eğitim durumu, çalışma durumu, algılanan gelir düzeyi, beden kitle indeksi, gebelik sayısı, doğum sayısı, düşük sayısı, isteyerek düşük sayısı, ölü doğum sayısı, yaşayan çocuk sayısı, doğum şekli ve doğum sonrası ilk emzirme zamanlaması değişkenleri açısından kadınların homojen dağıldığı ve grupların bu değişkenler açısından benzer olduğu bulunmuştur (p>0.05). Masaj sonrası elle süt sağılan gruptaki kadınların pompa ile süt sağılan kadınlara göre; anne sütü yağ içeriği (sırasıyla 5,017±0,954 g/100ml, 2,042±1,066 g/100ml) daha yüksek (p<0,000), karbonhidrat içeriği (sırasıyla 7,317±0,762 g/100ml, 6,212±0,972 g/100ml) daha yüksek (p<0,000), enerji içeriği (sırasıyla 82,708±6,798 kcal/100ml, 50,542±16,272 kcal/100ml) daha yüksek (p<0,000), gerçek protein içeriği (sırasıyla 1,746±1,611 g/100ml, 1,558±0,926 g/100ml) benzer (p>0,05), pH değeri (sırasıyla 7,210±0,192, 7,252±0,155) benzer (p>0,05) ve solid yük (sırasıyla 10,513±3,348 g/100ml, 10,125±2,148 g/100ml) benzer (p>0,05) bulunmuştur. Sonuçlar doğrultusunda, süt sağma yönteminin anne sütü makrobesin içeriğini değiştirdiği saptanmıştır. Bu doğrultuda, anne sütü sağma yöntemi seçilirken yenidoğanın durumu (term/preterm, doğum ağırlığı, hasta/sağlıklı yenidoğan vs.) göz önünde bulunduruması önerilmektedir.
Anahtar Kelimeler : Anne sütü, Yağlar, Karbohidratlar, Proteinler, Enerji, Süt pompası, Elle süt sağma