Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Pelin ATALAN EFKERE
Danışman: Bülent Elbasan
Özet:
Bu çalışma serebral palsili çocuklarda onabotulinum toksin-A enjeksiyonu ve seri alçılama sonrası uygulanan farklı fizyoterapi ve rehabilitasyon programlarının etkilerini araştırmak üzere planlandı. Çalışmaya 5-10 yaş arasında, son iki ay içerisinde gastroknemius kaslarına onabotulinum toksin-A enjeksiyonu ve ardından seri alçılama protokolü uygulanmış, 17 SP’li çocuk dahil edildi. Yapılandırılmış fizyoterapi grubundaki çocuklara (n=9) fonksiyonel kuvvetlendirme ve aktif-pasif germeyi içeren egzersizler haftada 3 gün, 6 hafta boyunca uygulandı. Geri yokuş inme grubundaki çocuklara ise (n=8) yapılandırılmış fizyoterapi grubuna uygulanan egzersizlere ek olarak haftada 3 gün, 6 hafta boyunca ve her seans 15 dakika sürecek şekilde yürüme bandında geri yokuş inme eğitimi verildi. Kas morfolojisi, kas sertliği ve vaskülarizasyon B-mod ultrason görüntüleme, elastografi ve Superb Microvascular Imaging yöntemi ile, kas kuvveti el dinamometresi ile, eklem hareket açıklığı evrensel gonyometre ile, spastisite Modifiye Tardieu Skalası ile, yürüyüş Edinburgh Görsel Yürüyüş Skalası ile, selektif motor kontrol Alt Ekstremite Selektif Kontrol Değerlendirme Skalası ile, yaşam kalitesi Çocuk Sağlık Anketi-Ebeveyn formu ile ve günlük yaşam aktivitelerindeki bağımsızlık ise Çocuklar İçin Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçümü ile değerlendirildi. Çalışmanın sonuçlarına göre her iki gruptaki çocukların uygulanan tedavi sonrasında kas kuvveti, eklem hareket açıklığı, yürüyüş, kas morfolojisi, ve yaşam kalitesi alt skorları tedavi öncesine göre iyileşmiş (p<0.05), günlük yaşam aktiviteleri, spastisite ve selektif motor kontrol skorları ise anlamlı düzeyde değişmemiştir (p>0.05). Yapılandırılmış fizyoterapiye ek uygulanan geri yokuş inme eğitiminin tek başına Yapılandırılmış fizyoterapiye göre kas kuvveti, eklem hareket açıklığı, spastisite, yürüyüş ve kas morfolojisi parametrelerini iyileştirmede üstünlük gösterdiği saptanmıştır (p<0.05 ya da η2>0.059). Sonuç olarak yapılandırılmış fizyoterapiye ek uygulanan geri yokuş inme eğitiminin alt ekstremitenin fiziksel ve morfolojik özellikleri üzerine olumlu etkileri görüldü. Bu nedenle geri yokuş inme eğitimi botulinum toksin enjeksiyonları ve ardından seri alçılama uygulanan çocuklarda yapılandırlmış fizyoterapiye ek olarak önerilir.
Anahtar Kelimeler : Serebral palsi, Botulinum toksin, Seri alçılama, Fizyoterapi ve rehabilitasyon