Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Fırat BÜYÜKTAŞKIN
Danışman: Hayrunnisa Bolay Belen
Özet:
Endometrium benzeri dokunun uterus dışında bulunması endometriozis olarak tanımlanmaktadır. Ağrı ve infertilite bu hormon bağımlı, kronik, inflamatuar hastalığın en belirgin iki semptomudur. Endometriozis ilişkili ağrının tedavisi genellikle hormon baskılama üzerinedir, bu da fertiliteyi engellemektedir. Endometriozis ve migrenin co morbid hastalıklardır. Calcitonin Gene-Related Peptide (CGRP) migren patofizyolojisinde büyük önem taşımaktadır ve CGRP antagonizmasını hedef alan yeni tedaviler migren hastaları tarafından akut tedavide ve migren ataklarının önlenmesinde kullanılmaktadır. İnsan ve hayvan çalışmalarında CGRP’nin endometriozis dokularında artmış olarak bulunduğu gösterilmiştir. Bu araştırmada endometriozis ilişkili ağrı davranışına CGRP reseptör antagonisti (MK-8825) ve CGRP monoklonal reseptör antagonisti Galcanezumab’ın etkileri incelenmiştir. Otolog ve homolog olarak iki ayrı endometriozis sıçan modeli uterin dokunun gastroknemius kasına implante edilmesi ile oluşturulmuştur. İşlemden 14 gün sonra ağrı yanıtları ölçülmüş ardından MK8825, Galcanezumab ve SF uygulanmış ve ağrı testleri tekrarlanmıştır. Ağrı testlerinden sonra dokular patolojk olarak incelenmiştir. CGRP antagonizminin endometriozis ilişkili ağrıda anlamlı bir etkisi olmadığı görülmüştür. Bu çalışma CGRP antagonizmasının endometriozis ilişkili ağrıda kullanıldığı ilk çalışmadır. Migren hastalarının yaklaşık üçte birinde endometriozis de olduğu düşünüldüğünde çalışmamız literatüre önemli bulgular sağlamıştır.
Anahtar Kelimeler : Ağrı, Cgrp, Endometriozis, Galcanezumab, Migren