Okul müdürlerinin liderlik stili, örgütsel öğrenme ve öğretmen liderliği arasındaki ilişkilerin incelenmesi


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ALPAMYS RAKHYMZHANOV

Danışman: TÜRKER KURT

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmanın amacı, Kazakistan'ın Türkistan ilindeki ortaokullarda okul müdürlerinin liderlik stilleri, örgütsel öğrenme ve öğretmen liderliğine ilişkin mevcut durumun ortaya konması ve bu değişkenler arasındaki ilişkilerin incelenmesidir. Araştırmanın amacına ulaşmak için nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın evrenini, 2018-2019 Eğitim-öğretim yılında Kazakistan'ın Türkistan bölgesindeki ortaokullarda görev yapan öğretmenler oluşturmaktadır. Kazakistan'ın Türkistan bölgesindeki 20 okuldaki 635 katılımcı araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırmada veriler Beycioğlu ve Aslan (2010) tarafından geliştirilen Öğretmen Liderliği Ölçeği (ÖLÖ); Marsick ve Watkins (1997)'in geliştirdiği "Öğrenen Örgütlerin Boyutları Ölçeği" ve Lambert (2003) tarafından geliştirilen Okullarda Liderlik Kapasitesi Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin analizi SPSS 22.00 ve AMOS 20.00 istatistik paket programları kullanılarak yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre Türkistan'daki ortaokullarda, öğretmenlerin sergiledikleri öğretmen liderliği davranışları, okul müdürlerinin yenilikçi liderlik ve öğretimsel liderlik davranışları ve görev yaptıkları okulların öğrenen okul olma niteliklerinin tümü yüksek düzeydedir. Araştırmada öğretmen liderliği ele alınan değişkenlerin tümüyle orta veya yüksek düzeyde ilişkilidir. Okul müdürlerinin yenilikçi okul liderliği uygulamaları öğretmenlerin de daha fazla öğretmen liderliği sergilemesine imkân tanımaktadır. Öğretmen liderliğinin öğrenen okul, yenilikçi okul liderliği ve öğretim liderlik değişkenleri tarafından yordanmıştır. Öğretmenlerin öğretmen liderliği, öğrenen okul, yenilikçi okul liderliği ve öğretimsel liderlik algıları cinsiyet değişkenine göre farklılaşmamıştır. 1-5 kıdem grubundaki katılımcılar, okul yöneticilerinin Yenilikçi okul liderliğine ilişkin olarak liderlik becerilerini daha yüksek düzeyde sergilediklerini belirtmiştir.