Meme kanserinde pozitron emisyon tomografisi (PET/MR) ile aksiller lenf nodu durumunun belirlenmesinde Ki-67 değerinin yeri


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HAKAN CEM YILMAZ

Danışman: OSMAN KURUKAHVECİOĞLU

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş: Meme kanseri kadınlarda en sık görülen kanser olup, akciğer kanserinden sonra kanser ilişkili ölümlerin ikinci en sık sebebidir. Meme kanseri hastalarında evreleme, prognozu belirlemek ve benzer prognoza sahip hastaları risk kategorilerine göre gruplayıp tedavi yaklaşımlarını belirlemek için yapılır. Aksiller lenf nodu evrelemesi de bu açıdan çok önemlidir. Aksiller lenf nodlarının patolojik durumu meme kanseri hastalarında en önemli prognostik faktörlerden biridir. Aksiller lenf nodlarının durumunu belirlemek için günümüzde ultrasonografi, MR ve PET-BT gibi çeşitli görüntüleme yöntemleri mevcuttur. Ancak bu görüntüleme yöntemleri halen aksiller lenf nodlarının durumunu belirmek için yeteri kadar güvenilir seviyelere ulaşmamıştır. Bu nedenle intraoperatif sentinel lenf nodu biyopsisi halen altın standarttır. Tümör içerisindeki prolifere hücreleri gösterebilen bir antikor olan Ki-67 proliferasyon indeksinin meme kanserlerinde prognostik ve prediktif faktör olduğuna dair pek çok literatür çalışması bulunmaktadır. Yapılması planlanan bu çalışmada PET-MR'ın aksiller lenf nodlarının durumunun belirlenmesinde en az sentinel lenf nodu biyopsisindeki güvenirliliğe ulaşmamızı sağlayacak Ki-67 eşik değerini belirlemek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada 2019 - 2022 yılları arasında Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nde mastektomi ya da lumpektomi yapılan ve sentinel lenf nodu biyopsisi uygulanan toplam 145 hasta seçildi. Tüm hastalara preoperatif olarak detaylı meme ultrasonografisi, mammografi ve PET-MR tetkikleri yapıldı. Cerrahi spesmenlerine ait patoloji raporları, sentinel lenf nodu biyopsisi patoloji raporları ve preoperatif incelemede çekilen PET- MR raporları retrospektif olarak incelendi. Tümörler alt tiplerine göre ayrıldı ve hastaların demografik bilgileri,tümörün yeri, tümörün boyutu, tümörün grade, östrojen reseptör, progesteron reseptör, c-erb-b2, Ki-67 değerleri, PET-MR lenf nodu pozitifliği ve SUV değerleri, sentinel lenf nodu pozitifliği ve metastaz boyutu retrospektif olarak detaylı şekilde incelendi. Bulgular: Çalışmamıza dahil edilen hastaların toplam sayısı 145'tir. Hastaların tamamı kadındır (%100). Çalışmada ortalama yaş 53,46 ± 11,80'dir. (ortanca 53,0, min:25,0-max:80,0'dir). Hastalar postoperatif histopatolojik subtiplere ayrıldığında 114 tanesi (% 78,6) invaziv duktal karsinom, 13 tanesi (% 8,9) invaziv lobüler karsinom, 8 tanesi (% 5,5) invaziv müsinöz karsinom, 5 tanesi (% 3,5) invaziv kribriform karsinom, 3 tanesi (% 2,1) invaziv mikropapiller karsinom ve 2 tanesi de (% 1,4) invaziv tübüler karsinomdur. Patolojik inceleme sonrası hastaların 51 tanesi (% 35,2) luminal A, 66 tanesi (% 45,5) luminal B, 19 tanesi (% 13,1) basal cell like (BCL) ve 9 tanesi (% 6,2) HER2/neu + moleküler subtip özellikleri göstermiştir. Ki-67'nin farklı eşik değerlerinde PET-MR tanısal/ekartasyon özellikleri analiz edilmiştir. Yapılan incelemede % 95'in üstü NPV (%96,2) değerini sağlayan en düşük eşik değerin Ki-67 ≥ %30 cut-off değerinde olduğu görülmüştür (Tablo 12, şekil 13). Sonuç: Meme kanseri hastalarında preoperatif dönemde aksiller lenf nodlarının durumunun belirlenmesi için kullanılan PET-MR görüntülemesi, Ki-67 değeri 30 ve üstü olan hastalarda % 96,2'lik bir negatif prediktif değere sahip olup negatif aksiller lenf noduna sahip hastaları saptamada sentinel lenf nodu biyopsisi (SLNB) ile benzer oranda güvenilir bir görüntüleme yöntemi olabileceği saptanmıştır. Ancak bu çalışmada meme kanserli 145 hasta değerlendirilmiştir ve daha fazla sayıda hastaların değerlendirildiği büyük çalışmalara ihtiyaç vardır.