Türkiye Selçuklularında ordu


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sosyal Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2008

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Erhan Göksu

Danışman: REŞAT GENÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye Selçuklu Devleti, Anadolu'ya yönelik Türkmen göçünün bir neticesi olarak kurulmuştur. Devletin askerî gücü, XII. yy'ın sonlarına kadar büyük ölçüde Türkmenlere dayanmaktadır. Zamanla, Ortaçağ İslâm devleti modeline bürünen devletin askerî teşkilâtı da buna göre şekillenmiştir. Türkmenlerin ordu içerisindeki etkinliği azalmış ve gulâmlar, ıktâ' askerleri, tâbi devlet kuvvetleri ve ücretli askerlere dayanan bir ordu yapısı ortaya çıkmıştır. Bu yapının şekillenmesinde, Türkiye Selçuklularından önceki Müslüman Türk devletlerinin etkisi olduğu kadar Türkiye coğrafyasının sosyal ve ekonomik şartları ile az da olsa Bizans ve Haçlıların etkisi bulunmaktadır. Türkiye Selçuklu Devletinin sahip olduğu ordu sistemi, kendisinden sonra bu coğrafyada kurulan Türk beylikleri ve Osmanlı ordusunun temelini teşkil eder. Bu bakımdan Türkiye Selçukluları, Orta Asya'dan getirip Orta Doğu'da zenginleşen Türk ordu yapısının, Türkiye'ye ve daha sonra da Osmanlılarla birlikte Avrupa'ya yayılmasında bir köprü vazifesi görmüştür. Türkiye Selçukluları döneminde Türk ordu yapısında kaydedilen gelişme ve askerî üstünlük, Anadolu'nun Türklerin ebedi vatanı haline gelmesinin en önemli sebeplerindendir.