Genel lise matematik derslerindeki öğrenme ve öğretme süreçlerinin belirlenmesi üzerine nitel bir çalışma


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2006

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEHRA ÇİÇEK AKKUZU

Danışman: ZİYA ARGÜN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma lise matematik öğretmenlerinin eğitim durumlarında hangi davranışlarıgösterdiklerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Böyle bir çalışma öğrenci başarısına etki edenfaktörlerden biri olan eğitim durumlarında gerçekleştirdikleri davranışların ve bu davranışların eksikyönlerinin belirlenmesi açısından önemlidir.Bu amaçla yapılan araştırmada 2005-2006 eğitim öğretim yılında İstanbul İli Sultanbeyliilçesi genel liselerinde görev yapan on matematik öğretmeni çalışma grubunu oluşturmuştur.Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Veriler, gözlenen öğretmen davranışlarınınaraştırmacı tarafından not tutulması yoluyla kaydedilmiştir.Verilerin analizinde gözlenen davranışlardan benzer özellik taşıyanlar bir araya getirilerektemalar oluşturulmuştur. Daha sonra bu temalar eğitim bilimleri literatürü temel alınarak ait olduğugrupların içine yerleştirilmiştir. Özellikle eğitim durumlarında gerçekleşmesi beklenen etkinlikleriçinde yer alabilecek gözlenen öğretmen davranışları tablolaştırılmış ve yorumlar yapılmıştır.Araştırma sonuçlarına göre matematik öğretmenleri:1. Dersleri konu öğretimi ve problem çözme olmak üzere iki kısımda işlemektedirler.2. Konu öğretimine hangi konuyu işleyeceklerini söyleyerek başlamakta, konu öğretiminde sunuşyolu stratejisini, anlatım ve soru cevap yöntemlerini kullanmaktadırlar.3. Problem çözme sürecinde, öğrenciler problemi çözmek için uğraşırken öğrencilere ipucuverilmekte, sıra aralarında dolaşarak öğrencilerin defterlerindeki yanlışlıkları düzeltmekte ve sorularınıcevaplamaktadırlar. Ancak öğrencilere problemi çözmek için yeterince zaman vermemektedirler.Problemleri genellikle kendileri çözmekte, tahtaya öğrenci kaldıracakları zaman parmak kaldıranöğrenciler arasından seçmektedirler. Çözümden sonra anlamayan öğrenci olup olmadığını sormakta veanlamayan öğrenciler varsa çözümü tekrar anlatmaktadırlar.4. Önkoşul öğrenmeleri hatırlatmakta ve ipuçlarını kullanmaktadırlar. Ancak güdülemeyapmamakta, konuları gerçek hayatla ilişkilendirmemekte, pekiştireç kullanmamakta ve ödevvermemektedirler.Bu çalışmanın, matematik öğretmenleri tarafından, eğitim durumlarında gerçekleştirilen doğrudavranışların devam ettirilmesinde, eksiklerin yapılan öneriler doğrultusunda giderilmesinde, ayrıcamatematik öğretmenlerinin hizmet öncesinde etkili öğretim becerilerini kazanmış olarakyetiştirilmelerinde yararlı olacağı umulmaktadır.