Uzun dönem çok yıllı optimal iletim sistemi planlaması


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, -, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AHMET OVA

Danışman: Şevki Demirbaş

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Son yıllarda tüm dünyada, küresel ısınma, iklim değişikliği, çevresel kaygılar ve fosil kaynakların yetersizliği gibi nedenlerden dolayı enerji sektöründe temiz enerji dönüşümü yaşanmaktadır. Temiz enerji dönüşümünün kesintisiz bir şekilde sürdürülebilmesi ve iletim sisteminin güvenli ve güvenilir bir şekilde işletilebilmesi için gelecek planlama dönemlerinde ilave iletim kapasitesine ihtiyaç duyulmaktadır. İletim sistemi planlaması (İSP) ekonomik, çevresel ve teknik faktörleri göz önünde bulunduran stratejik bir planlama süreci olarak ortaya çıkmakta olup ek iletim kapasitesi için gerekli yeni iletim hattı yatırımlarının belirlenmesinde kritik öneme sahiptir. İSP, gelecekte planlama dönemleri için sistem kararlılığının ve güvenilirliğinin korunarak elektrik enerjisi talebinin güvenilir ve ekonomik bir şekilde karşılanması amacıyla ortaya çıkan ilave iletim kapasitesi ihtiyacının karşılanması için iletim sisteminin en az maliyetle genişlemesi ve/veya güçlenmesi olarak ifade edilebilir. Bu tez çalışmasında, planlama dönemleri için yeni iletim hatlarının nereye, hangi karakteristikle ne zaman ve ne kadar maliyetle tesis edileceği gibi problemlere en uygun çözümü bulmayı amaçlayan uzun dönem çok yıllı İSP konusu ele alınmıştır. Bu çalışma ile uzun dönem çok yıllı İSP çalışmalarının gerçekleştirilmesinde iletim sistemi planlamacılarına yardımcı olabilecek yeni ve etkin bir İSP modelinin geliştirilmesi amaçlanmıştır. Geliştirilen bu model sayesinde planlama dönemleri için yeni iletim hattının planlanmasında gereğinden fazla veya gereğinden az yatırımın önüne geçilerek bu iki önemli durumun dengelendiği maliyet etkin en uygun çözümün elde edilmesi amaçlanmıştır. Bu tez çalışmasında önerilen İSP modelinde farklı amaç fonksiyonlarını barındıran İSP problemlerinin çözümü için Adli Soruşturma Algoritması (ASA) kullanılarak İkili Adli Soruşturma Algoritması olarak adlandırdığımız İASA geliştirilmiştir. Önerilen İSP modelinin etkinliği ve geliştirilen İASA'nın kabiliyeti farklı amaç fonksiyonlarını içeren İSP problemlerinin çözümü için farklı test sistemleri kullanılarak test edilmiştir. İSP modelinde, benzer İSP problemlerinin çözümü için GA ve PSO algoritmaları aynı test sistemleri üzerinde uygulanarak elde edilen sonuçlar İASA ile elde edilen sonuçlar ile karşılaştırılmıştır. Sonuçlar PSS/E güç sistemi analiz programı kullanılarak doğrulanmıştır.