Akut Böbrek Hasarı Olan Hastalarda Venöz Yüklenme Ultrason (Vexus) Skorunun 30 Günlük Mortaliteyi Öngörmedeki Rolü

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: BURAK ŞİŞİK

Danışman: Mehmet Ali Aslaner

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Giriş ve Amaç: Akut böbrek hasarı (ABH), karmaşık bir sağlık sorunu olup yüksek mortalite riski taşır. Bu çalışma, ABH tanısıyla acil servise (AS) başvuran vakalarda Venöz Yüklenme Ultrason Skoru (VEXUS) kullanarak 30 günlük mortalite oranını değerlendirmeyi hedeflenmiştir. Yöntem: Bu multidisipliner prospektif gözlemsel çalışma 04.04.2022- 01.04.2023 tarihleri arasında gerçekleştirildi. AS'ye başvuran ve ABH tanısı alan erişkin olgular çalışmaya dahil edildi. ABH tanısı ve alt grupları (hipovolemi, kardiyorenal, renal ve sepsis) bir nefrolog eşliğinde belirlendi. Sistemik venöz konjesyonu değerlendiren ultrason uygulaması acil hekimlerince yapıldı. Elde edilen görüntüler, radyologlar eşliğinde yorumlandı ve bu olguların VEXUS skorları hesaplandı. Değerlendirilen olguların 30 günlük mortalite durumları saptandı ve bu bilgilere resmi kayıtlar aracılığıyla erişildi. Logistik regresyon analizi için ayrıca olguların demografik verileri ve komorbid durumları kaydedildi. Bulgular: Çalışma için ABH saptan 231 olgu tarandı ve dışlama kriterleri uygulandıktan sonra 100 olgu çalışmaya dahil edildi. Bu olguların 30 günlük mortalitesi %17 olarak saptandı. VEXUS 0 ve 1 grupları hastaların %80'ini oluştururken, VEXUS 2 ve 3 grupları %20 oranındaydı. ABH saptandıktan sonraki VEXUS skorlarına dayalı olarak yapılan analizlerde, hesaplanan skor ile 30 günlük mortalite arasında anlamlı bir ilişki tespit edilmedi; mortalite oranı her iki grup için sırasıyla %17,5 ve %15 olarak saptandı (p=0,790). Lojistik regresyon analizinde sadece sistolik tansiyon (OR: 0,969 [0,946-0,992]) ve nabız (OR: 1,027 [1,001-1,053]) mortalite ile ilişkili bulundu. Sonuç: Çalışmanın kapsamı ve sınırları dikkate alındığında, üçüncü basamak bir AS kohortunda, orta ila şiddetli sistemik venöz konjesyonun yaygınlığı düşük bulundu. ABH gelişimi sonrası yapılan VEXUS skorlarına dayalı erken sistemik venöz konjesyon değerlendirmesi ile 30 günlük mortalite arasında istatistiksel ilişki bulunmadı. Anahtar Kelimeler: Akut böbrek hasarı, Mortalite, POCUS, VEXUS