Diyabetik böbrek hastalığı olan bireylerde renal fonksiyonlar ve kardiyovasküler hastalık risk biyobelirteçleri arasındaki ilişki


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞEGÜL KARAOĞLAN

Danışman: Hatice Paşaoğlu

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Diyabetik Böbrek Hastalığı Olan Bireylerde Renal Fonksiyonlar ve Kardiyovasküler Hastalık Risk Biyobelirteçleri Arasındaki İlişki Amaç: Diyabetik Böbrek Hastalığı Olan Bireylerde Renal Fonksiyonlar ve Kardiyovasküler Hastalık Risk Biyobelirteçleri Arasındaki İlişkiyi incelediğimiz çalışmamızda, SGLT-2 inhibitörlerinin oksidatif stres, endotelyal disfonksiyon ve tübüler hasar gibi patofizyolojik süreçler üzerindeki etkilerini inceledik. Bu amaçla, inflamasyon, ox-LDL metabolizması ve vasküler bütünlük ile ilişkili biyobelirteçlerde meydana gelen değişimleri analiz ederek, SGLT-2 inhibitörlerinin diyabetik nefropati ve kardiyovasküler komplikasyonların önlenmesi ve yönetiminde sunduğu ek faydaları daha iyi anlamayı hedefledik. Bu doğrultuda, inflamasyon, ox-LDL metabolizması ve vasküler bütünlük ile ilişkili biyobelirteçlerde meydana gelen değişimleri analiz ederek, SGLT-2 inhibitörlerinin diyabetik nefropati ve kardiyovasküler komplikasyonların önlenmesi ve yönetiminde sunduğu ek faydaları daha iyi anlamayı hedefledik. Materyal ve Metod: Bu çalışmaya, Gazi Üniversitesi Hastanesi Nefroloji Polikliniği'nde SGLT-2 inhibitörleri ile tedavi edilen 100 hasta dahil edilmiştir. Hastalardan alınan kandan ayrılan, bazal ve kontrol serum örneklerinde ox-LDL, anti ox-LDL antikoru, sLOX-1, sTM, YKL-40, serum ve idrar üromodulin seviyeleri ELISA yöntemiyle analiz edilmiştir. Hastalardan eş zamanlı olarak toplanan idrar numunelerinde albümin, protein, kreatinin, miktarları ölçülmüş; albümin/kreatinin oranı ve protein/kreatinin oranı hesaplanmıştır. Hastaların ilaç kullanımı öncesinde ve sonrasında serumda glukoz, BUN, kreatinin, GFR, albümin, ürik asit, pro-BNP, lipoprotein a ve lipid profili değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler istatistiksel olarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Çalışmamızda, SGLT-2 inhibitörü başlanan 100 diyabetik böbrek hastasının ilaç öncesi ve sonrası ölçümlerimizi değerlendirdik. Elde edilen bulgular doğrultusunda, tedavi sonrası serum ox-LDL, sLOX-1, sTM, YKL-40 ve üromodulin seviyelerinde ilaç öncesine kıyasla istatistiksel olarak anlamlı bir azalma gözlendi (p<0,001). Buna karşılık, serum anti ox-LDL antikoru ve idrar üromodulin düzeylerinde anlamlı bir artış saptandı (p<0,001). Öte yandan, serum Lp(a) seviyelerinde tedavi öncesine göre istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik tespit edilmedi. Sonuç: Çalışmamızın sonuçları, SGLT-2 inhibitörlerinin diyabetik böbrek hastalarında glisemik kontrol sağlamanın yanısıra ,oksidatif stres, endotelyal disfonksiyon ve inflamasyon belirteçlerini azalttığını göstermiştir. Bu bulgular SGLT-2 inhibitörlerinin antioksidan savunmayı ve böbrek tübüler fonksiyonlarını destekleyerek, böbrek ve kardiyovasküler sistem üzerindeki potansiyel koruyucu mekanizmalarına ışık tutmaktadır. Anahtar Kelimeler: Diyabetik böbrek hastalığı, SGLT-2 inhibitörleri, oksidatif stres, nefroprotektif etki