Streptozotosin ile diyabet oluşturulan ratlarda çekal perforasyon sonucu gelişen sepsis tedavisinde seryum oksidin akciğer ve böbrek dokusu üzerine etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEDİNE FIRAT
Danışman: MUSTAFA ARSLAN
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada diyabet oluşturulan ratlarda sepsis tedavisinde adjuvan tedavi olarak seryum oksit kullanılmasının sepsisin en çok etkilediği iki organ olan böbrek ve akciğer dokusu üzerine etkilerinin araştırılması amaçlanmıştır. Bu çalışmada 30 adet, dişi wistar cinsi albino rat kullanıldı. Bu ratların 24 tanesine ip 55 mg/kg dozunda STZ enjekte edilerek diyabet oluşturuldu. Ratlar diyabet oluşturulduktan sonra diyabetin organlar üzerine etkisinin görülebilmesi için 1 ay beklenildi. 1 ayın sonunda diyabet oluşturulmayan 6 rat kontrol (K) (n=6) grubunu oluşturdu ve diyabet oluşturulan 8 rat diyabet (D) grubunu oluşturdu. 16 rat üzerinde sepsis oluşturmak için çekal ligasyon ve perforasyon (ÇLP) modeli seçildi. ÇLP uygulanan ratların 8 tanesine 30 dk sonra Seryum Oksit 0.5 mg/kg ip yolla uygulandı. Diyabet+çekal perforasyon (DS) (n=8) ve diyabet+çekal perforasyon+seryum oksit (DS+SO) (n=8) grupları oluşturuldu. Tüm gruplar 24 saat sonra derin anestezi altında intrakardiyak kan alınarak sakrifiye edilip böbrek ve akciğer dokuları alındı. Doku örnekleri; histopatolojik değerlendirme yapılıncaya kadar %10'luk formaldehid solüsyonu içinde saklandı. Biyokimyasal değerlendirme yapmak için ise -70 derecede saklandı. Akciğer histopatolojik incelemesinde interstisyel ödem, interstisyel hemoraji, alveolar konjesyon, nötrofil infiltrasyonu/agregasyonu, alveol duvar kalınlığı ve toplam hasar skoru gruplar arasında anlamlı olarak farklı bulundu. Böbrek histopatolojik incelemesinde glomerüler vakuolizasyon GV), tübüler dilatasyon (TD), vasküler vakuolizasyon ve hipertrofi (VVH), tübüler hücre dejenerasyonu ve nekrozu (THDN), bowman space dilatasyonu (BSD), tübüler hyalin silindir (THS) oluşumu, lenfosit infiltrasyonu (Lİ) ve tübüler hücre dökülmesi gibi parametrelerde gruplar arasında anlamlı olarak farklı bulundu. Diyabetik zeminde geliştirilen sepsis modelinde seryum oksit uygulamasının akciğer ve böbrek dokularında histopatolojik hasarı azalttığını göstermiş olduk. Elde edilen bulgular, seryum oksitin antioksidan ve doku koruyucu potansiyeline işaret ederek ileride yapılacak terapötik yaklaşımlar için umut vadetmektedir. Anahtar Kelimeler: Diyabetes mellitus, sepsis, seryum oksit, akciğer, böbrek