ULUSLARARASI ASKERİ SPOR ORGANİZASYONLARINA KATILAN SPORCULARIN SPORTMENLİK YÖNELİMİ İLE KÜLTÜRLERARASI DUYARLILIK DÜZEYLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, SPOR YÖNETİM BİLİMLERİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2026
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: YAŞAR EREN ÖZTÜRK
Danışman: Ali Eraslan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmanın temel amacı, uluslararası askeri spor organizasyonlarında Türkiye'yi temsil eden asker sporcuların sportmenlik yönelimleri ile kültürlerarası duyarlılık düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. İlişkisel tarama modelinde desenlenen çalışma, asker sporcuların duyuşsal farkındalıklarına ilişkin öz-değerlendirmelerinin, sahadaki etik tutum ve davranışlara yansımalarını ortaya koymayı hedeflemektedir. Araştırmanın örneklemini, uygun örnekleme yöntemiyle seçilen 125 asker sporcu oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu, Kültürlerarası Duyarlılık Ölçeği ve Çok Boyutlu Sportmenlik Yönelimi Ölçeği kullanılmış; elde edilen veriler SPSS programı aracılığıyla çözümlenmiştir. Analizler, Türk asker sporcuların hem kültürlerarası duyarlılık hem de sportmenlik yönelimi düzeylerinin yüksek olduğunu göstermiştir. Bulgular, özellikle uluslararası müsabakalarda zorluk ve rekabet baskısının arttığı kriz anlarında dahi sporcuların ahlaki tutumlarından ödün vermediklerini; aksine kültürel farklılıklara saygı, iletişimde sorumluluk ve sporda sorumluluk bilincini güçlendirdiklerini ortaya koymuştur. Korelasyon analizi sonucunda, asker sporcuların kültürlerarası duyarlılıkları ile sportmenlik tutumları arasında pozitif ve anlamlı bir ilişki (r=0,500) saptanmıştır. Regresyon analizleri, kültürlerarası duyarlılık puanlarının sportmenlik yönelimi puanlarındaki varyansın %24,9'unu açıkladığını göstermiştir. Çoklu regresyon sonuçları ise "İletişimde Sorumluluk", "Kültürel Farklılıklara Saygı" ve "İletişimde Dikkatli Olma" alt boyutlarının sportmenlik yönelimini pozitif ve anlamlı düzeyde yordadığını ortaya koymuştur. Genel olarak, elde edilen bulgular Türk asker sporcularının uluslararası müsabakalarda sergiledikleri sportmence tutum ve yüksek kültürlerarası duyarlılık aracılığıyla, rekabetçi kimliklerinin ötesine geçerek Türk Silahlı Kuvvetleri'nin evrensel barışa ve etik değerlere atfettiği önemi başarıyla temsil ettiklerini göstermektedir. Ayrıca, sporcuların kültürel farkındalık ve duyarlılık düzeylerindeki artışın, spor ortamındaki ahlaki kararlılık ve sportmence duruşla eşzamanlı olarak yükseldiği ampirik olarak ortaya konmuştur.