Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SEMA TAŞ
Danışman: Sebahat Yetim
Özet:
Bu araştırmanın amacı "İlköğretim Matematik Öğretmenlerinin Bazı Değişkenlere Göre Mesleki Tükenmişlik Düzeyinin İncelenmesi" dir. Bu doğrultuda ilköğretim matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeyinin cinsiyet, yaş, mesleki kıdem, öğrenim düzeyi, medeni durum, haftalık girdikleri ders saati değişkenlerine göre belirlenmesi hedeflenmiştir. İlköğretim matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeyinin bazı değişkenler açısından incelenmesini konu alan bu çalışmada, nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. İlişkisel araştırma türlerinden korelasyonel tarama modeli kullanarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara ilinde görev yapan ilköğretim matematik öğretmenleri oluşturmaktadır. Ankara ili Sincan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü' ne bağlı bulunan devlet ortaokullarında görev yapmakta olan 352 ilköğretim matematik öğretmeninden uygun örneklem belirleme yöntemi ile örneklem alınma yoluna gidilmiş olup 200 ilköğretim matematik öğretmenine ulaşılmıştır. Araştırmada kullanılan Maslach ve Jackson'ın 1981 yılında geliştirdiği ölçek, 1992 yılında Ergin tarafından Türkçeye uyarlanmıştır. Bu tükenmişlik ölçeği, 22 maddeden ve 3 boyuttan oluşmaktadır. Orijinal envanter 7 dereceli Likert ölçeği kullanırken, Ergin'in (1992) uyarlaması ile 5 dereceli Likert ölçeğine dönüştürülmüştür. Ölçeğin değerlendirilmesi şu şekilde yapılmaktadır: Hiçbir zaman, çok nadir, bazen, çoğu zaman, her zaman. Araştırma bulguları neticesinde ilköğretim matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeylerinin; cinsiyet, yaş, medeni durum ve eğitim durumuna göre anlamlı bir farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Buna karşın araştırma bulguları neticesinde ilköğretim matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeylerinin; okullarda girdikleri haftalık ders saatine ve mesleki kıdeme göre anlamlı farklılık göstermiştir. Elde edilen veriler frekans testi, bağımsız gruplar T testi, Tek yönlü ANOVA ve basit doğrusal korelasyon analizlerine tabi tutulmuştur. 200 öğretmenimizin Maslach Tükenmişlik Ölçeği ve kişisel bilgi formuna verdikleri cevaplar üzerinden analizler yapılmıştır. Araştırmamızda Ankara ili Sincan ilçesindeki ortaokullarda görevli ilköğretim matematik öğretmenlerinin Maslach Tükenmişlik Ölçeğine göre tükenmişlik düzeylerinin ortalaması ( = 2,32) olarak belirlenmiş olup; ortaokulda görev yapan matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişliklerinin fazla olduğu belirlenmiştir. İlköğretim matematik öğretmenlerinin bu araştırma sonucuna göre mesleki tükenmişliğin alt boyutu olan duygusal tükenmişlik düzeyi normal iken, kişisel başarı ve duyarsızlaşma alt boyutu daha fazla çıkmıştır. Bu araştırmanın amacı "İlköğretim Matematik Öğretmenlerinin Bazı Değişkenlere Göre Mesleki Tükenmişlik Düzeyinin İncelenmesi" dir. Bu doğrultuda ilköğretim matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeyinin cinsiyet, yaş, mesleki kıdem, öğrenim düzeyi, medeni durum, haftalık girdikleri ders saati değişkenlerine göre belirlenmesi hedeflenmiştir. İlköğretim matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeyinin bazı değişkenler açısından incelenmesini konu alan bu çalışmada, nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. İlişkisel araştırma türlerinden korelasyonel tarama modeli kullanarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara ilinde görev yapan ilköğretim matematik öğretmenleri oluşturmaktadır. Ankara ili Sincan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü' ne bağlı bulunan devlet ortaokullarında görev yapmakta olan 352 ilköğretim matematik öğretmeninden uygun örneklem belirleme yöntemi ile örneklem alınma yoluna gidilmiş olup 200 ilköğretim matematik öğretmenine ulaşılmıştır. Araştırmada kullanılan Maslach ve Jackson'ın 1981 yılında geliştirdiği ölçek, 1992 yılında Ergin tarafından Türkçeye uyarlanmıştır. Bu tükenmişlik ölçeği, 22 maddeden ve 3 boyuttan oluşmaktadır. Orijinal envanter 7 dereceli Likert ölçeği kullanırken, Ergin'in (1992) uyarlaması ile 5 dereceli Likert ölçeğine dönüştürülmüştür. Ölçeğin değerlendirilmesi şu şekilde yapılmaktadır: Hiçbir zaman, çok nadir, bazen, çoğu zaman, her zaman. Araştırma bulguları neticesinde ilköğretim matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeylerinin; cinsiyet, yaş, medeni durum ve eğitim durumuna göre anlamlı bir farklılık göstermediği sonucuna ulaşılmıştır. Buna karşın araştırma bulguları neticesinde ilköğretim matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişlik düzeylerinin; okullarda girdikleri haftalık ders saatine ve mesleki kıdeme göre anlamlı farklılık göstermiştir. Elde edilen veriler frekans testi, bağımsız gruplar T testi, Tek yönlü ANOVA ve basit doğrusal korelasyon analizlerine tabi tutulmuştur. 200 öğretmenimizin Maslach Tükenmişlik Ölçeği ve kişisel bilgi formuna verdikleri cevaplar üzerinden analizler yapılmıştır. Araştırmamızda Ankara ili Sincan ilçesindeki ortaokullarda görevli ilköğretim matematik öğretmenlerinin Maslach Tükenmişlik Ölçeğine göre tükenmişlik düzeylerinin ortalaması ( = 2,32) olarak belirlenmiş olup; ortaokulda görev yapan matematik öğretmenlerinin mesleki tükenmişliklerinin fazla olduğu belirlenmiştir. İlköğretim matematik öğretmenlerinin bu araştırma sonucuna göre mesleki tükenmişliğin alt boyutu olan duygusal tükenmişlik düzeyi normal iken, kişisel başarı ve duyarsızlaşma alt boyutu daha fazla çıkmıştır.