Ortaöğretim kurumlarındaki yöneticilerin liderlik stilleri ve kişilik özelliklerinin karşılaştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, EĞİTİM YÖNETİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2006

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: YUSUF ZİYA KÜLTÜR

Danışman: MEHMET KORKMAZ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırmada ortaöğretim kurumlarındaki yöneticilerin liderlik tarzları ilekişilik özellikleri arasındaki ilişkinin araştırılması amaçlanmıştır.Verilerin toplanmasında R.B.Cattell' in kişilik niteliklerine ilişkin temelfaktörleri bulma amacıyla geliştirdiği ?16 kişilik faktörü envanteri ?(The SixteenPersonality Factor Questionnaire ) anketi ve çoklu faktör-liderlik envanteri(Multifactor Leadership Questionnaire-MLQ) kullanılmıştır.Araştırmanın evrenini, Ankara ili, merkez ilçeleri olan Altındağ, Çankaya,Etimesgut, Gölbaşı, Keçiören, Mamak, Sincan, Yenimahalle, olmak üzere toplam 8merkez ilçe oluşturmaktadır. Bu uygulama sürecinde Altındağ 'da 14, Mamak `ta 18ve Sincan'da 6 okula olmak üzere toplam 38 okula ulaşılmıştır. Uygulamalarsonucunda öğretmenlerden 346, yöneticilerden 36 adet anket elde edilmiştir. Ancakuygulama kıstaslarına uymayan öğretmen anketlerinden 24 adedi ve yöneticianketlerinden 4 adedi değerlendirmeye alınmamıştır. Sonuç olarak 318 öğretmenanketi ve 32 yönetici anketi değerlendirmeye alınmıştır.Araştırma sonuçlarına göre;1. Okul yöneticilerinin okulda sergiledikleri ?Dönüşümsel liderlik? stiliokuldaki görev yapan gruplar bakımından anlamlı bir farklılık göstermektedir. Okulyöneticileri öğretmenlere göre daha yüksek bir ortalamayla kendilerinin?Dönüşümsel liderlik? stili ile ilgili davranışları gerçekleştirdiklerini ifadeetmişlerdir.2. Okul yöneticilerinin ?Dönüşümsel liderlik? stili öğretmen ve okulmüdürlerinin, mesleki kıdem gruplarının algıları bakımından anlamlı bir farklılıkgöstermektedir.ii3. Okul yöneticilerinin ?Dönüşümsel liderlik? stili yöneticilerin farklı eğitimgruplarının algıları bakımından anlamlı bir farklılık göstermemektedir. Ancaköğretmenlerin farklı eğitim gruplarının algıları bakımından anlamlı bir farklılıkgöstermektedir4. Okul yöneticilerinin ?Dönüşümsel liderlik? stili davranışlarınıgerçekleştirme düzeyleri yöneticilerin ve öğretmenlerin cinsiyet durumu bakımındananlamlı bir farklılık göstermemektedir5. Okul yöneticilerinin okulda sergiledikleri ?Etkileşimci liderlik? stiliokuldaki görev yapan gruplar bakımından, anlamlı bir farklılık göstermemektedir.6. Okul yöneticilerinin okulda sergiledikleri ?Etkileşimci liderlik? stili okulmüdürlerinin ve öğretmenlerin mesleki kıdem grupları, farklı eğitim düzeyi gruplarıve cinsiyet gruplarının algıları bakımından anlamlı bir farklılık göstermemektedir.7. Okul yöneticilerinde (A+)?Sosyal, sıcak, uyumlu?, (G+) ?Kararlı,sorumlu, olgun?, (H+)Maceracı, dışadönük, gözü pek?, (I+)?Hassas, hayalci, yardımalan?, (N+)?Uyanık, hesaplı, içgörülü?, (Q1+)?Değişikliğe açık, radikal?,(Q3+)?İleriyi gören, kontrollü? tipindeki kişilik özellikleri ağırlıklı olarakgörülmektedir.8. Yöneticilerin kişilik özellikleri ile eğitim durumu mesleki kıdemi veyaşları arasında anlamlı bir ilişki mevcuttur.9. Okul Yöneticilerinin kişilik özellikleri ile ?Etkileşimci Liderlik? stili vealt boyutu olan ?Laisses-Faire? liderlik stili arasında anlamlı bir ilişki mevcuttur.Anahtar kelimeler: Liderlik stili, kişilik, yönetsel davranışiii