Türkiye`de karayolu ile demiryolu ulaşım sistemlerinin karşılaştırılması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 1995

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AHMET BENLİ

Danışman: CELAL AYDIN

Özet:

-97- OZET Bu çalışmada, karayolu ve demiryolu ulaşım sistemlerinin maliyetleri vurgulanmaya çalışılmıştır. Bu amaçla çalışma; genel bilgiler ve araştırma bölümlerinden meydana gelmektedir. Genel bilgiler bölümünde; karayolu ve demiryollarının tarihsel gelişimi, önemi ve bugünkü durumu, maliyetler itibariyle karşılaştırma, birim taşıma maliyetleri, altyapı-üstyapı maliyetleri ve trafik kazaları istatistikleri ve değerlendirme konuları incelenmiştir. Araştırma bölümünde de; karayolu yük ve yolcu taşıtları, demiryolu yük ve yolcu vagon sayıları ile gerçekleşen Yolcu/Km ve Ton/Km değerleri tablolar halinde düzenlenmiştir. Tabloların değerlendirilmesinde ilgili istatistiksel testler kullanılmıştır. Test sonuçları bulgular bölümünde verilmiştir. Sonuç ve öneriler bölümünde de aksaklıkların giderilmesi için öneriler ortaya konmuştur. Yapılan araştırmanın sonuçlan değerlendirildiğinde; demiryolları enerji tüketimi açısından iki yönlü avantaja sahiptir. Bu avantajlardan ilki, diğer ulaştırma sistemlerine göre daha az enerji tüketmesidir. İkincisi ise elektrik enerjisi kullanabilmesi nedeniyle petrole, dolayısıyla dışa bağımlılığının bulunmamasıdır. Ayrıca çevreye olan olumsuz etkilerinin azlığı, kaza oranının düşüklüğü, demiryolu taşımacılığım üstün kılan özelliklerdir. Demiryolu, yük taşımasında çok daha ucuzdur. Buna karşılık yolcu taşımasında ise demiryollarının modern teknolojiye göre işletilmemesi nedeniyle maliyetler yükselmektedir. Bundan dolayı toplu taşımacılıkta otobüs, demiryolu yolcu trenleri karşısında bir alternatif olmaktadır. Karayolu ile demiryolu ulaşım sistemleri karşılaştırıldığında altyapı birim maliyetleri hariç demiryolları daha üstündür. Taşımacılık açısından demiryolunun karayoluna göre avantajına rağmen, karayolu yük ve yolcu taşımacılığının yıllara göre artış göstermesinin ve teknolojik açıdan yetersiz düzeyde bir demiryolu ağı ve idaresi bulunmamasının sebebi; çeşitli dönemlerde benimsenen kalkınma planlan arasında tutarsızlık oluşundandır.