PISA 2018 MATEMATİK VE FEN BİLİMLERİ ALT TESTLERİNDE DEĞİŞEN MADDE FONKSİYONUNUN RASCH AĞACI, MANTEL – HAENSZEL VE LOJİSTİK REGRESYON YÖNTEMLERİYLE İNCELENMESİ


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Fatih AYDEMİR

Danışman: İsmail Karakaya

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı, PISA 2018 uygulamasında Matematik ve Fen bilimleri alt testinde yer alan maddelerin ülke, sınıf ve cinsiyet değişkenine göre Değişen madde fonksiyonu (DMF) gösterip göstermediğini incelemektir. Çalışmanın verilerini Türkiye, İsrail ve Hırvatistan'daki 9 ve 10. sınıfa giden kız ve erkek öğrenciler oluşturmaktadır. Bu çerçevede matematik alt testi için 11 numaralı form, fen bilimleri alt testi içinse 14 numaralı form seçilmiştir. Çalışmanın veri setini ise matematik alt testi için 614, fen bilimleri alt testi içinse 603 katılımcının verdiği cevaplar oluşturmaktadır. DMF analizlerinden önce veriler kayıp veri açısından incelenmiş, betimsel istatistiklerden yararlanılmış ayrıca analizler için madde sayısı, öğrenci sayısı, ortalama, standart sapma, çarpıklık, basıklık, en yüksek puan, en düşük puan ve Cronbach Alpha değerleri hesaplanmıştır. Bu çalışmada DMF analizleri için Rasch Ağacı (RAY), Mantel-Haenszel (MH) ve Lojistik Regresyon (LR) yöntemlerinden yararlanılmıştır. Kısmi puanlanan maddeler veri setlerinden çıkarılmış işlemler sadece 1-0 şeklinde cevaplanan maddeler üzerinden yapılmıştır. 11 numaralı form için 19, 14 numaralı form içinse 37 madde üzerinde DMF analizleri yapılmıştır. MH ve LR yöntemleri için çalışma grubunda yer alan değişkenler ülkelere göre, Türkiye-Hırvatistan, Türkiye-İsrail ve Hırvatistan-İsrail olarak, sınıfa göre 9-10. sınıflar olarak ve cinsiyete göre ise kız-erkek olarak ikişerli gruplarda analiz edilmiştir. RAY için herhangi bir gruplandırma yapılmamıştır. Yapılan analizler sonucunda 11 numaralı form için Türkiye-Hırvatistan grubunda MH ile 4, LR ile 1 maddede, Türkiye-İsrail grubunda MH ile 10, LR ile 1 maddede, Hırvatistan-İsrail grubunda MH ile 8, LR ile 0 maddede, cinsiyete göre MH ile 2, LR ile 0 maddede, sınıfa göre MH ile 4, LR ile 0 maddede DMF tespit edilmiştir. 11 numaralı form için yapılan RAY ile yapılan analizde 17 maddede DMF tespit edilmiştir. Yapılan analizler sonucunda 14 numaralı form için Türkiye-Hırvatistan grubunda MH ile 11, LR ile 0 maddede, Türkiye-İsrail grubunda MH ile 9, LR ile 0 maddede, Hırvatistan-İsrail grubunda MH ile 9, LR ile 0 maddede, cinsiyete göre MH ile 4, LR ile 0 maddede, sınıfa göre MH ile 5, LR ile 0 maddede DMF tespit edilmiştir. 14 numaralı formu için RAY ile yapılan analizde 35 maddede DMF tespit edilmiştir. Yapılan 3 farklı analiz için DMF gösteren ortak maddeler kıyaslandığında 11 numaralı form için MH yöntemiyle sınıf değişkenine göre yapılan analizde 10 numaralı madde 9. sınıflar lehine DMF gösterirken, RAY ile yapılan analizde İsrail'deki 10. sınıftaki kız öğrenciler lehine DMF tespit edilmiştir. 14 numaralı form için MH yöntemiyle sınıf değişkenine göre yapılan analizde 19 numaralı madde 9. sınıflar lehine DMF gösterirken RAY ile yapılan analizde Hırvatistan'daki 10. sınıftaki öğrenciler lehine DMF tespit edilmiştir.