Yoğun bakım hemşirelerinde spiritüel iyi oluş ve tükenmişlik düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Elif AKTAŞ

Danışman: Ülkü Polat

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tanımlayıcı ilişki arayıcı çalışmanın amacı yoğun bakım hemşirelerinde spiritüel iyi oluş ve tükenmişlik düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmamızın evrenini Araştırma evrenini, 01.02.2021-01.07.2021 tarihleri arasında Ankara Üniversite Tıp Fakültesi Cebeci Araştırma ve Uygulama Hastanesi ve Gazi Üniversitesi Hastanesi’nde çalışan yoğun bakım hemşireleri oluşturmaktadır. Araştırma örneklemine; araştırmanın dahil edilme kriterlerine uyan yoğun bakımda çalışan 155 hemşire alınmıştır. Veriler “Hemşire Tanıtım formu”, “Spritüal İyi Oluş Ölçeği” ve “Maslach Tükenmişlik Ölçeği” kullanılarak toplanmıştır. Normal dağılım gösteren verilerin değerlendirilmesinde parametrik testlerden bağımsız gruplarda t testi ve Tek Yönlü (One Way) Anova Analizi ve Post-Hoc testlerinden (Tukey HSD) ve Tamhane’s yararlanılmıştır. Normal dağılım göstermeyen verilerin değerlendirilmesinde Mann-Whitney U testi, Kruskal Wallis Varyans testi ve çözümleme sonucunda gruplar arasında anlamlı farkın kaynağını belirlemek amacıyla da Post-Hoc test istatistiklerinden Bonferroni testi kullanılmıştır. Veriler arasındaki ilişkiyi incelemek için Sperman Korrelasyon analizi yapılmıştır. Çalışmada yoğun bakım hemşirelerinde tükenmişlik puan ortalaması 46,56±10,07, spiritüel iyi oluş puan ortalaması 109,21±14,04 bulunmuştur. Maslach Tükenmişlik Ölçeği alt boyutlarında kişisel başarı puanlarının yüksek, duyarsızlaşma puanlarının düşük ve duygusal tükenme puanlarının orta düzeyde bulunmuştur. Spiritüel İyi Oluş Ölçeği ile Maslach Tükenmişlik Ölçeği toplam puan ortalamaları arasında anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p>0,05). Spiritüel İyi Oluş Ölçeğinin anomi alt boyutu ile Maslach Tükenmişlik Ölçeği toplam puan ortalamaları arasında pozitif bir ilişki tespit edilmiştir (p<0,05). Maslach Tükenmişlik Ölçeğinin kişisel başarı alt boyutu ile Spiritüel İyi Oluş Ölçeği toplam puan ortalamaları arasında pozitif ilişki tespit edilmiştir (p<0,05). Sonuç olarak, yoğun bakım hemşirelerin tükenmişlik açısından risk altındadır. Bu nedenle yoğun bakım hemşirelerinin spiritüel iyi oluş düzeylerinin artırılmasına yönelik eğitim ve danışmanlık vb. girişimlerin yararlı olabileceği söylenebilir.

Anahtar Kelimeler : Hemşire, Spirütel İyi Oluş, Yoğun Bakım, Tükenmişlik