Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Sabriye ARSLAN
Danışman: Hilal Yıldıran
Özet:
Bu çalışma, gebelik ve laktasyon dönemlerinde uygulanan yüksek yağlı diyetin (YYD) yavru ratların vücut ağırlığına, biyokimyasal parametrelerine, yağ dokusu morfolojisi ile gen ekspresyonlarına (FAS, PPAR-γ ve SREBP-1c) etkilerini saptamak amacıyla Gazi Üniversitesi Deney Hayvanları Üretim ve Araştırma Merkezi’nde yürütülmüştür. Daha önce çiftleşmemiş 12 dişi Wistar rat adaptasyon döneminden sonra çiftleştirilmiştir. Gebe ratların yarısı (n:6) gebelik döneminde YYD ile (enerjinin yağdan gelen oranı %45) yarısı (n:6) ise standart yemle (Kontrol diyeti:KD) beslenmiştir. Laktasyon döneminde ise her iki gruptaki anneler tekrar iki gruba ayrılmış, yarısı KD ile yarısıysa YYD ile beslenmiştir. Böylece KD KD grubu, KD-YYD grubu, YYD-KD grubu, YYD-YYD grubu olmak üzere dört grup elde edilmiştir. Laktasyon sonunda (3 hafta sonunda) tüm anne ratlar ile yavruların yarısı sakrifiye edilmiştir. Yavru ratların diğer yarısıysa sütten kesildikten sonraki beş hafta boyunca standart yemle beslenip sekizinci haftanın sonunda sakrifiye edilmiştir. KD grubu yavru ratların ortalama doğum ağırlığı YYD grubundan daha az bulunmuştur (p<0,05). Erkek yavru ratlarda üçüncü haftada en düşük vücut ağırlığı KD-KD grubunda iken en yüksek vücut ağırlığı YYD-YYD grubunda belirlenmiştir (p<0,05). Üç haftalık ratlar arasında serum glukoz ve trigliserit düzeyleri gruplar arasında farklı iken (p<0,05), sekiz haftalık ratlarda bu farklılık görülmemiştir. Üç haftalık yavru ratlarda adipoz doku miktarı en yüksek KD-YYD grubunda, en düşük ise YYD-KD grubunda belirlenmiştir. Gen ekspresyon düzeyleri gruplar arasında benzerdir (p>0,05). Histolojik bulgulara göre en dejeneratif değişimler sekiz haftalık YYD-YYD grubu yavrularda belirlenmiştir. Bu çalışma sonucunda laktasyon döneminde maternal YYD ile beslenmenin yavru ratlarda özellikle sütten kesme döneminde adipoziteyi artırabileceği ve bununla ilişkili değişikliklere yol açabileceğini düşündürmektedir.
Anahtar Kelimeler : Gebelik, Laktasyon, Maternal beslenme, Yüksek yağlı diyet, Glukoz intoleransı, Adipozite