Yoğun bakım hastalarında tiroid fonksiyon testlerinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TUBA KAPCI

Danışman: Füsun Saadet Törüner

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Amaç: Tiroid dışı hastalık sendromu (TDHS), altta yatan primer bir tiroid hastalığı olmaksızın; sepsis, yanık, travma, cerrahi gibi kritik hastalık durumlarında gelişen tiroid hormon değişiklikleri için kullanılan bir terimdir. Sıklıkla serbest T3 (sT3) düzeyinde düşüklük ile karakterize olup hipotalamohipofizer-tiroid (HPT) aksında fonksiyonel bir bozulmayı yansıtır. Bu çalışmada; yoğun bakım hastalarında tiroid fonksiyon testlerindeki değişikliklerin tanımlanması, mevcut prognostik skorlamalar (APACHE II ve SOFA) ile tiroid hormon düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi ve tiroid fonksiyon testlerinin mortalite ile prognoz üzerindeki etkisinin ortaya konulması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: 01.01.2023 – 01.11.2024 tarihleri arasında Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi İç Hastalıkları Yoğun Bakım Ünitesi'nde takip edilen 306 erişkin hastanın verileri retrospektif olarak incelendi. Hastane yatışından önce bilinen tiroid ve hipofiz hastalığı olan olgular çalışma dışı bırakıldı. Hastaların yatış öncesi son 6 ay içindeki tiroid fonksiyon testleri (TFT), yoğun bakıma yatış öncesi 72 saat içinde bakılmış olan testleri ve sağ kalanlarda yoğun bakım çıkış sonrası ilk 6 ay içindeki sonuçları kaydedildi. Demografik veriler, tıbbi öykü, vital bulgular ve laboratuvar sonuçları hasta dosyaları ile hastane bilgi sisteminden elde edildi. Elde edilen sonuçlarla SOFA ve APACHEII skorları hesaplandı.Bulgular: Yoğun bakım yatışı sırasında ölçülen sT3 ve serbest T4 (sT4) düzeyleri sağ kalan grupta ölenlere göre anlamlı derecede daha yüksek, TSH düzeyi ise daha düşük bulundu. Lojistik regresyon analizinde, yoğun bakım yatışındaki sT3 düzeyi ile mortalite arasında negatif bir ilişki saptandı. Ayrıca sT3 düzeyinin APACHE II ve SOFA skorları ile negatif korelasyon gösterdiği belirlendi. Mortaliteyi öngörmede en güçlü belirtecin SOFA skoruna sT3 düzeyinin eklendiği modelin olduğu görüldü. Sonuç: Yoğun bakım hastalarında tiroid fonksiyon bozuklukları mortalite ve prognoz üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Özellikle SOFA skoruna sT3'ün eklendiğin model mortaliteyi öngörmede güçlü bir belirteç olarak öne çıkmaktadır. TDHS'nin kritik hastaların takibinde dikkate alınması klinik açıdan değerli olabilir. Anahtar Kelimeler: Tiroid dışı hastalık sendromu, SOFA, APACHE II, T3 düşüklüğü, TSH, serbest T4, serbestT3 yoğun bakım ünitesi,kritik hastalık