Siber zorbalık eğitiminde durumlu öğrenme yönteminin uygulanması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Bilişim Enstitüsü, Bilgisayar Eğitimi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: HİLAL ŞENGÜ TAN

Danışman: ASLIHAN TÜFEKCİ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Siber zorbalık, denetimi ve kontrolü zor olan sanal dünyada özellikle sosyal ağlar aracılığıyla yaşantımızda yer bulan olumsuz davranışların başında gelmektedir. UNICEF'in 2019 raporunda her beş çocuktan birinin siber zorbalık ve şiddet gibi nedenler yüzünden okula gidemediği sonucuna ulaşılmıştır. Çalışmamızın amacı etkili bir eğitim modeli uygulayarak küçük yaştaki bireylere siber zorbalık farkındalığı kazandırıp hızla artan bu problem ile baş edebilme becerileri kazandırmaktır. Bu amaçla Millî Eğitim Bakanlığı Bilişim Teknolojileri ve Yazılım Dersi ders kazanımlarında yer alan "Etik ve Güvenlik" ünitesi, "Durumlu Öğrenme Modeli" baz alınarak işlenmiştir. Ders kapsamında ele alınan siber zorbalık konusu, Elâzığ il merkezinde bulunan 5. sınıf düzeyindeki 68 öğrenciye deney ve kontrol grubu olarak geleneksel ve durumlu öğrenme modeli ile anlatılmış ve sonuçlar analiz edilmiştir. Kontrol ve deney gruplarından oluşan öğrencilerden, deney grubuna siber zorbalık olaylarını kavramaları için örnek olaylar verilmiş ve sosyal medya ortamını simüle eden bir program hazırlanarak mağdur ve zorba rollerini canlandırmaları sağlanmıştır. Deney grubundaki öğrencilere uygulama sonrasında görüşme ve anket düzenlenmiş ve öğrencilerin durumlu öğrenme modeli ile siber zorbalık farkındalıkları ele alınmıştır. Kontrol grubu öğrencilerine de anket tekrar uygulanmış ve siber zorbalık duyarlılıkları karşılaştırılmıştır. Yapılan analizler sonucunda durumlu öğrenme modeli ile siber zorbalık konusunun simüle edilerek işlenmesinin öğrenciler üzerinde olumlu etkileri görülmüştür.