Şeffaf plaklarla yapılan maksiller molar mezializasyonunda konvansiyonel ataşmanların ve power-arm kullanılmasının biyomekanik etkilerinin sonlu elemanlar analizi ile değerlendirilmesi


Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMRE KÖSE

Danışman: Belma Işık

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmanın amacı sonlu elemanlar analizi kullanarak konvansiyonel ataşmanların açılarının ve power-arm uygulamasının maksiller molar dişlerin mezializasyon hareketi üzerine etkilerini sonlu elemanlar analizi yöntemi ile değerlendirerek yorumlamaktır. Bu araştırmada hasta anatomik modelini oluşturmak için, Dijital Görüntüleme ve Tıpta İletişim (DICOM) verileri geliştirilen bir anatomagrafik veri tabanından elde edilen 22 yaşındaki yetişkin bir erkeğin anatomik modeli kullanılarak bir sonlu elemanlar modeli oluşturuldu. Ücretsiz ve açık kaynak olarak Tokyo Üniversitesi'ndeki (BodyParts) proje kapsamında erkek kafatasına ait üst çene (maksilla) modeli ve dişler STL formatında indirildi. Üst çene, diş, PDL, ataşman ve power arm modeli tek rijit bir parça olarak global koordinat sistemi üzerinde bir araya getirilmiştir. Ataşmansız, dikey dikdörtgen konvansiyonel ataşman, 45 derece açılı dikdörtgen konvansiyonel ataşman, yatay dikdörtgen konvansiyonel ataşman ve bu ilk 4 senaryoya ayrı ayrı power-arm eklenmiş ve toplamda 8 farklı senaryoda plak başına 0,25 mm mezializasyon sağlayan 2 adet ardışık şeffaf plağın etkileri değerlendirildi. Tüm senaryolar için hasta anatomik diş modelinde ikinci premolar diş çekilmiş kabul edildi ve ataşman türü olarak diktdörtgen ataşman (boyutları; 3 mm yükseklik, 2 mm genişlik, 1 mm kalınlık) ve power arm boyu 6 mm olacak şekilde tasarım yapıldı ve 200 gram (1,96 N) kuvvet uygulandı. Tüm senaryolarda birinci molarların mezializasyonu kontrolsüz devrilme şeklinde gerçekleşti. Aynı senaryoda birinci ve ikinci şeffaf plaklar arasında deplasman miktarı açısından benzer sonuçlar bulundu. Çalışma sonucunda gövdesel hareket elde edilemese de şeffaf plaklarla birlikte ataşman kullanımının hareket kontrolünü arttırdığına dair kanıtlar bulundu. En fazla devrilme kontrolü vertikal ataşman kullanılan ikinci senaryoda görüldü. Power-arm kullanımının molarların istenmeyen devrilme hareketini ve mezio-palatinal rotasyonunu arttırdığı bulundu. Benzer bir şekilde mezializasyon esnasında bukkal bölgeden ataşman kullanımı molar dişin mezio-palatinal rotasyonunu arttırdı. Sonlu elemanlar analizi metoduyla kuvvetin uygulandığı ilk anda veya çok kısa bir zaman diliminde oluşan değişiklikler üzerinden bulgular değerlendirebilmektedir. Ayrıca ağız içerisinde gerçekleşen tüm kuvvet sistemlerinin, gerçekleşen ısı değişimi ve fizyolojik olayların sonlu elemanlar analizi ile in vitro olarak taklit edilmesi mümkün değildir. Bu yüzden sonlu elemanlar analizinde elde edilen sonuçların detaylı klinik çalışmalarla doğrulanması gerekmektedir. Bu sebeple çıkarılan sonuçlar dikkatli değerlendirilmelidir.