Diyabetik ayak ülseri olan hastalarda, intralezyoner epidermal büyüme faktörü kullanımının, yara iyileşmesi üzerine olan etkisinin değerlendirilmesi


Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Cerrahi Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: EMRE DURSUN

Danışman: Hüseyin Demirtaş, Mustafa Hakan Zor

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmamızda, diyabetik ayak ülseri olan hastalarda, intralezyoner epidermal büyüme faktörü (EGF) kullanımının yara iyileşmesi üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçladık. Aynı zamanda, hastaların klinik, demografik ve laboratuvar bulgularının iyileşme süreci üzerine olan etkilerini değerlendirdik.Gazi Üniversitesi Tıp Fakültesi Kalp ve Damar Cerrahisi Kliniği'nde, Ocak 2018-Ekim 2024 tarihleri arasında intralezyoner EGF tedavisi uygulanan 30 hastayı geriye dönük olarak inceledik. Hastaların demografik bilgileri, yara özellikleri, laboratuvar değerleri ve tedavi süreçlerini analiz ettik. İstatistiksel analizlerde korelasyon ve karşılaştırma testlerini kullandık, p<0.05 değerini istatistiksel olarak anlamlı kabul ettik. Çalışmamızdaki hastaların %83,4'ünde yara tamamen iyileşirken, %13,3'ünde kısmi iyileşme gözlendi. Ortalama yara kapanma süresi 57±14 gün, iyileşme oranı ise %85±15 olarak kaydedildi. Enfekte olmayan yaralarda iyileşme oranı belirgin şekilde daha yüksek bulundu (p<0.001). Yara boyutu ile iyileşme oranı arasında negatif bir korelasyon (r=-0.627, p<0.001) saptandı. Ayrıca, HbA1c düzeyi ve sedimentasyon hızı gibi parametrelerin de iyileşmeyi olumsuz etkilediği belirlendi (sırasıyla p=0.015 ve p=0.039). Cinsiyet, yaş, vücut kitle indeksi ve sigara kullanımı gibi değişkenlerin yara iyileşmesi üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi saptanmadı. Sonuç olarak, intralezyoner epidermal büyüme faktörü, diyabetik ayak ülseri tedavisinde umut vadeden ve etkili bir tamamlayıcı seçenek olarak öne çıkmaktadır. Özellikle enfekte olmayan, daha küçük boyutlu yaralarda ve glisemik kontrolü iyi olan hastalarda iyileşme oranı artmakta ve amputasyon oranını azaltmaktadır. Ancak bu bulguların, daha geniş hasta popülasyonlarıyla yapılacak prospektif ve çok merkezli çalışmalarla desteklenmesi gerekmektedir. Anahtar Kelimeler: Diyabetik ayak ülseri, epidermal büyüme faktörü, yara iyileşmesi