Akademik Veri Yönetim Sistemi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Gamze ÇOBANOĞLU DEMİRKAN
Danışman: Nevin Aysel Güzel
Özet:
Baş önde postürü (BÖP) olan ve olmayan bireylerde Skapular Retraksiyon (SR) ve Band Pull-Apart (BPA) egzersizleri periskapular kasları kuvvetlendirmek için klinikte sıklıkla kullanılmaktadır. Bu egzersizlere enerji transferini optimize etmek amacıyla kinetik zincirin dâhil edilmesi gerektiği savunulmaktadır. Bu nedenle bu çalışmanın amacı BÖP olan ve olmayan bireylerde kinetik zincir temelli bu egzersizlerin sternokleidomastoid (SKM) ve trapez kas aktivasyonuna etkisini incelemektir. Çalışmaya BÖP olan (Yaş: 22,17±2,36 yıl, Vücut Kütle İndeksi: 21,17±2,11 kg/m2) ve BÖP olmayan (Yaş: 21,33±1,64 yıl, Vücut Kütle İndeksi: 21,0±2,31 kg/m2) 18 birey dâhil edildi. BÖP olan bireyleri saptamak amacıyla fotografik ölçüm yapıldı. Kraniyovertebral açısı 50º’den küçük olan bireyler BÖP olan gruba dâhil edildi. SKM, Üst Trapez (ÜT), Orta Trapez (OT) ve Alt Trapez (AT) kaslarının aktivasyonu yüzeyel elektromiyografi ile değerlendirildi. Kinetik zincir temelli egzersizlerin etkisini araştırmak amacıyla için SR ve BPA egzersizleri ayakta duruş, tek bacak ayakta duruş, squat, tek bacak squat ve Bulgarian split squat pozisyonlarında yaptırıldı. İki grup benzer demografik özelliklere sahipti. SR egzersizi sırasında BÖP olan ve olmayan bireyler benzer kas aktivasyonu gösterirken, BÖP olan bireylerin BPA egzersizi sırasındaki kas aktivasyonları BÖP olmayan bireylere göre daha düşüktü. SR egzersizi sırasında pozisyonlar arasında ÜT (p=0,009), SKM, OT ve AT (p<0,001) kas aktivasyonu bakımından fark bulunmaktaydı. Squat pozisyonunda yapılan SR egzersizi sırasında daha düşük SKM ve daha yüksek ÜT, OT ve AT kas aktivasyonu görüldü. BPA egzersizi sırasında pozisyonlar arasında SKM, OT ve AT kas aktivasyonunda farklılıklar varken (p<0,001) ÜT kas aktivasyonunda anlamlı fark yoktu (p=0,056). Squat pozisyonunda yapılan BPA egzersizi daha düşük SKM, daha yüksek OT ve AT kas aktivasyonu göstermekteydi. Bu sonuçlarla, klinisyenlere, BÖP olan ve olmayan bireylerde SR egzersizinde daha az SKM kas aktivasyonu, daha fazla ÜT, OT ve AT kas aktivasyonu istenilen durumlarda ve BPA egzersizinde daha az SKM ve ÜT kas aktivasyonu, daha fazla OT ve AT kas aktivasyonu istenilen durumlarda squat pozisyonunu tercih etmeleri önerilebilir.
Anahtar Kelimeler : Postür, Egzersiz terapi, Yüzeyel sırt kasları, Elektromiyografi