Öğr. Gör. MEHMET AKİF BAL

MEHMET AKİF BAL

1996 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü'nden mezun oldu.

2001 yılında İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü T.C. Tarihi Anabilim Dalı'nda yüksek lisans tezini tamamladı. 

Çalışmalarını daha çok; biyografi, Çanakkale Savaşları, Milli Mücadele, Eğitim Tarihi, şehir tarihi konularında yoğunlaştırdı. 

2020 yılı Ocak ayından beri Gazi Üniversitesi'nde öğretim görevlisi olarak görevini sürdürmektedir.

Bazı Akademik Makaleleri

1) "Trabzon'un Rus Donanmasınca Bombardımanı ve Bombardımanın Trabzon'a Etkileri (1914-1916)", Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Cilt: XXVII, Kasım 2011, Sayı: 81. 

2) "Kuva-yı Milliye Hareketinde Polisler (1918-1920)", Tarihte Türk Polis Teşkilatı Sempozyumu (31 Ekim 2012-2 Kasım 2012), Polis Akademisi Yayını, Ankara, 2013.

3) "Trabzon'da Yok Olan Müslüman Mezarlıkları ve Bu Mezarlıkların Trabzon Şehir Kültürüne Etkileri", I. Uluslararası Geçmişten Günümüze Trabzon'da Dini Hayat Sempozyumu (8-10 Ekim 2015) Bildiriler Kitabı, C. I. İstanbul 2016.

4) "Birinci Dünya Savaşı'nda Trabzon Araklı'da Yaşanan İşgal Olayları ve İşgal Acıları (1914-1918)", İstanbul Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü Yakın Dönem Türkiye Araştırmaları Dergisi, Aralık 2016, Yıl: 2016/2, Cilt:15, Sayı: 30. 

5) "Birinci Dünya Savaşı Yıllarında Trabzon'daki Milis Müdâfaası ve Milisler", Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, Temmuz-Ağustos 2020, Cilt: 125, Sayı: 247. 

6) "Milli Mücadele'nin Gizli Teşkilatı: Karakol Cemiyeti (1918-1920)", Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, Ocak-Şubat 2022, Cilt: 130 Sayı: 256.  

7) "İşgalcilerin Milli Mücadele'yi Kadrosuz Bırakma Çabası: Malta Sürgünleri (1919-1921)", Türk Dünyası Araştırmaları Dergisi, Kasım-Aralık 2022, Cilt: 132, Sayı: 261.

8) "İşgal Yıllarında Trabzon'da Yaşanan Olayların Yerel Edebi Ürünler Üzerinden Okunması", Sürmene ve Çevresi Halk Kültürü Ulusal Sempozyumu Tam Metin Bildiriler Kitabı, Sonçağ Akademi Yayınları, Ankara 2025.

9) "Gazi Ali Şükrü Bey'in Milli Mücadele Yıllarındaki Vatanperver Çalışmaları (1918-1920)", Ali Şükrü Bey Hayatı, Mirası ve Mücadelesi Sempozyumu (27-28 Mart 2026) Tam Bildiriler Kitabı, Trabzon Büyükşehir Belediyesi Yayınları, (Basılacak). 

Yakın Tarih Konulu Kitapları

Sürgün Türkler -Milli Mücadele Döneminde Malta Sürgünleri- (İstanbul 2006),

Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi (Elden Geçirilmiş 3. Baskı, Trabzon 2010).

Eğitim Tarihi Konulu Kitapları

Valide Sultan Mektebinden Cumhuriyet Okuluna İstanbul Cağaloğlu Anadolu Lisesi (İstanbul 2006),

Sosyal Bilimler Ders Kitabı (Tarih Bilimine Giriş kısmı), İstanbul 2007.

Trabzon Liseli Simalar ve Trabzon Lisesi'nden Hatıralar (İstanbul 2014), 

Osmanlıdan Cumhuriyete Meşhurların Okul Anıları (İstanbul 2003/Ankara 2018), 

İstanbul Bahçelievler'de Tarihi Miras ve Eğitim (Emin Çıkrıkçı ile) (İstanbul 2021), 

Vefa Liseli Simalar ve Vefa Lisesi'nden Hatıralar (1872-2021) (İstanbul 2021). 

Biyografi ve Hatıra Konulu Kitapları

Osmanlıdan Günümüze Trabzonlu Simalar ve Aileler (Genişletilmiş 3. Baskı, İstanbul 2009), 

Trabzonlu Devlet Adamları ve Bürokratlar (İrfan Dağdelen ile) (İstanbul 2012), 

Trabzon Araklı'da Efsane Bir Belediye Başkanı Yılmaz Çebi (İstanbul 2020),

Anılara Yolculuk (Erdal Yurdakul’un Anıları) (İstanbul 2023),

Müderris ve Milis Kumandanı Yağmurdereli Hacı Mecid Efendi (İstanbul 2023).

Araklı'nın Kalkınmasına Adanmış Bir Ömür Ferhat Akyürek Sarımollaoğlu (1918-1988), (İstanbul 2025).

Yerel Tarih ve Şehir Monografisi Kitapları

Bir Şiirdir Trabzon/Osmanlıdan Günümüze Trabzon Şiir Antolojisi (Ankara 2009), 

Trabzon Hatıraları (Genişletilmiş 2. Basım, İstanbul 2009), 

Kronolojik Trabzon Tarihi -Kuruluşundan Bugüne Gün Gün Trabzon Tarihi- (İstanbul 2013), 

Osmanlı'dan Günümüze Trabzonlu Şehidler (1810-2018), C. I-II (İstanbul 2018),

Karadere'nin Trabzon'a Armağanı Şehr-i Araklı, (İstanbul 2017),

Trabzon Araklı'da İşgal, Savunma ve Kurtuluş (1916-1918) (İstanbul 2020),

Trabzon Araklı'da Kültürel Varlığın Tapuları Araklı Kitabeleri (İstanbul 2020),

Araklı Yazıları (Trabzon Araklı’ya Dair İncelemeler-Tespitler-Analizler), (İstanbul 2022),

Dünden Bugüne Yomra (İstanbul 2022),

Araklı Yazıları 2 (Trabzon Araklı’ya Dair İncelemeler-Tespitler-Analizler), (İstanbul 2024),

Tarihi Hacıyakubzâde Konakları ve Sürmene Kastel Vadisi, (İstanbul 2025).

Yazdığı Akademik Kitap Bölümleri

1) "Geçmişten Günümüze Zengin Kitaplıklara Sahip Trabzonlular ve Kitaplıkların Durumu", Tarihi-Kültürü ve Sanatıyla Trabzon. Cilt: II, Trabzon Büyükşehir Belediyesi Yayını, Trabzon 2023.

2) II. Abdülhamid Dönemi Sicill-i Ahval Defterleri’ndeki Trabzonlu Memurların Biyografilerine Bakış, Cumhuriyetin 100. Yılında Karadeniz, KTÜ Yayınları, Trabzon 2024.  

Popüler Dergilerdeki Bazı Yazıları

1. “Milli Mücadele’de Üsküdar Özbekler Tekkesi”, Arşiv Dünyası Dergisi, Ocak 2007, Sayı: 9, İstanbul 2007, sy. 56-57.

2. “İşgal Altındaki İstanbul’da Türk Avı”, Kültür Dergisi, Yaz 2007, Sayı: 7, İstanbul 2007, sy. 116-121.

3. "Osmanlıda Eğitimi Sevdiren Yaklaşımlar: Amin Alayı", Birlik Vakfı Ankara Şubesi Birlik Ankara Dergisi, Mayıs 2013, Sayı: 3, s. 66, 67.

4. “Birinci Dünya Savaşı’nda Bir Paramiliter Teşkilat: Mevlevi Alayı (Mücahidin-i Mevleviye Alayı)”, Birlik Vakfı Ankara Şubesi Birlik Ankara Dergisi, Aralık 2014.

5. “Vefa Lisesi’nin Birinci Dünya Savaşı’ndaki Rolü”, Vefa Lisesi Yeşil Beyaz Dergisi, Sayı: 21, Nisan 2015.

6. “Bir Asır Önce Moskof Postalı Trabzon’daydı“, Derin Tarih Dergisi, Sayı: 48, Mart 2016, s. 108-113.

7. “Çanakkale’den Dönemeyen Liseliler: Yahut Milletimizin Koparılan Çiçekleri”, TEVDAK Yayını, İstanbul 2016.

8. "Fatih Okullarının Birinci Dünya Savaşı'ndaki Rolü: Vefa Lisesi Örneği", Fatih İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Dergisi Eğitimin Fatihi, Mayıs 2016, s. 54-58.

9. "Tarihi Mirasın Eğitim Kurumlarına Etkisi ve Vefa Lisesi'ndeki Kültürel Kimliğin Oluşmasında Etkili Olan Tarihi Miras”,  Fatih İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü  Eğitimin Fatihi Dergisi, Sayı: 3, Mayıs 2017.

10. "Osmanlı Döneminde Trabzon'da Açılan Bir Proje Okulu: Trabzon Lisesi", Trabzon Kültür Sanat Dergisi, Ağustos 2017, Sayı: 16, s. 34-43.

11. "Okullarımızdaki Tarihi Mirasın Tespiti ve Korunması Gerekliliği Açısından, Bir Proje Okulu Olan Vefa Lisesi'ndeki Tarihi Malzemenin Tespiti ve İncelenmesi", Birlik Vakfı Ankara Şubesi Dergisi Birlik Hayat, Sayı: 19, Ağustos 2017. 

12. "İstanbul'un Bahçeli Evleriyle Maruf İlçesi: Bahçelievler", Bahçelievler İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Dergisi Bahçem, Yıl: 2018, Sayı: 7, s. 45-55. 

13. "İstanbul Bahçelievler'in İlk Anadolu Lisesi: Bahçelievler Anadolu Lisesi (1985-2018)", Sur Dışı, Bahçelievler Anadolu Lisesi Dergisi 33. Yıl Özel Sayısı, Aralık 2018, Sayı: 1, s. 6-27.

14. "Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Bahçelievler'de Bir Ömür: Yüzbaşı Fikret Yüzatlı", Bahçelievler İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Dergisi Bahçem, Yıl: 2019, Sayı: 8, s. 50-57.

15. "Yazılı Kaynaklara Göre İlk İslam Kuşatmasından Günümüze Fatih Şehidleri (668-2018)", Fatih İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Eğitimin Fatihi Dergisi Yaşayan Edebiyat Özel Sayısı, Sayı: 4, Ocak 2018.

16. “Çanakkale’de İz Bırakan Trabzonlular”, Derin Tarih Dergisi, Mayıs 2019, Sayı: 86, s. 18-20.

17. “Çanakkale’nin Vefalı Talebeleri”, Derin Tarih Dergisi, Mayıs 2019, Sayı: 114, s. 28-32.

18. “Türk Sanatının Bahçelievler’deki Bir Şaheseri: Siyavuşpaşa Köşkü”, Bahçelievler İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Dergisi Bahçem, Yıl: 2020, Sayı: 9, s. 37-41.

19. “Birinci Dünya Savaşı Yıllarında Trabzon Savunmasında Sivillerin Rolü”, T Dergi, Ekim-Kasım-Aralık 2020, Sayı: 1, s. 86-90.

20. “Seyyahların Kaleminden Kadim Trabzon’u Bahara Doyuran Flora”, KTÜ Farabi Aktüel, Sayı: 4, Yıl: 2024, s. 25-28.

21. "Osmanlı Hanedanının Trabzon'daki İzleri", Trabzonspor Dergisi, Sayı: 238, Mart 2026.

22. "Sürmene'de Saklı Bir Vadi: Kastel", Trabzonspor Dergisi, Sayı: 240, Mayıs 2026.

23. "Sultan II. Abdülhamid Devrinde Trabzon'da Kabadayı Bir Vali: Kadri Bey", T Dergi, Sayı: 6, Trabzon 2026, s. 62-75. 

24. "Harb-i Umumi'yi Ti'ye Almak ve Trabzon Dangalaklar Cemiyeti", (Duygu Bal ile), Trabzonspor Dergisi, Sayı: 242, Haziran 2026.